Werkplaats Biopolitiek

22 Jul '08 - 547 W Column: Ook dokters zijn gevangenisbewakers

"Er wordt heel goed voor onze gevangenen gezorgd" - met deze hypocriete bewering van de overheid wordt de burger stelselmatig misleid.
Ik bezoek veel mensen in gevangenschap - ik weet beter.

Deze column verscheen op www.konfrontatie.nl

Ik weet dat de medische dienst functioneert als een radertje in de machine die 'gevangenis' heet. De gevangenismachine die mensen van hun waardigheid berooft door hen te trachten om te smelten tot gezagsgetrouwe gedisciplineerde angsthazen, middels een systeem dat gehoorzaam gedrag beloont met vrijheden en faciliteiten, terwijl rebellie wordt afgestraft met intimidaties en sancties.
De medische dienst werkt hieraan mee door zijn ‘patienten’, lichamelijk ziek of psychisch in de war, niet serieus te nemen, door klachten af te doen als ‘aandachttrekkerij’ en door niet in te grijpen bij misstanden.

Wat voorbeelden:
Ali: ernstig last van zijn maag en doorlopend diarree. De medische dienst besteedt er weinig aandacht aan, met als gevolg dat hij de afgelopen maand acht kilo is afgevallen en er psychisch bijna doorheen zit.

Mehmet: veronachtzaamd door de medische dienst tijdens zijn hongerstaking. Pas nadat hij, na 39 dagen niets te hebben gegeten, bewusteloos op de grond werd aangetroffen, brachten ze hem naar het gevangenisziekenhuis. Daar belandde hij in een observatiecel; de medische dienst verhinderde niet dat de Kmar Mehmet na een week, ernstig verzwakt maar wel geboeid, in een vliegtuig met bestemming Turkije probeerde af te voeren.

Ahmed: doorlopend in oorlog met het inhumane LABG-regime waaraan hij is onderworpen sinds hij heeft gevochten met een paar bewakers. Het inhumane zit 'm vooral in een vrijwel doorlopend alleen zijn en een voortdurende observatie, gericht op gedragscorrectie die via beloning moet leiden tot 'aanpassing'. Ahmed is nu aan zijn tweede hongerstaking bezig - de medische dienst die hem onderzocht, constateerde een veel te lage bloeddruk en iets mis met zijn bloed. In de isolatiecel waarin hij zit is permanente camerabewaking. De cel is extreem koud. De medische dienst doet niets aan deze situatie. Die tolereert dus dat een zieke man, die bijna doorlopend geïsoleerd is geweest, in een koude cel wordt opgesloten.

De voltallige medische dienst in gevangenissen maakt zich medeschuldig aan het letterlijk ziekmakende gevangenisregime. Men weet beroepsmatig dat gevangenen ziek worden van de intimiderende, verstikkende en persoonlijkheidsafbrekende praktijken. Het antwoord daarop is 'paracetamol' en, na veel aandringen van de 'patiënt', het voorschrijven van vaak gebrekkig werkende medicijnen.
Psychologen/psychiaters weten donders goed dat mensen zwaar beschadigd kunnen worden door isolatiepraktijken, maar ze doen niets om dat te voorkomen.

Wat zijn dat voor mensen, die de medische dienst bevolken? Dat zijn mensen (mogelijke uitzonderingen daargelaten) van het soort dat geen moeite heeft met werken voor een baas die neerkijkt op zijn gedetineerden, getuige zijn vacature-eis: 'kunnen omgaan met dwingend gedrag van patiënt'.
Ik heb ze gezien, toen ik in Zestienhoven in de bezoekgroep zat. Verpleegkundigen die gierend van de lol door het centrum liepen. Verpleegkundigen die een vrouw, die naar de gang was gegaan omdat ze niet meer kon ophouden met huilen, diagnosticeerden als: 'bevangen door de warmte'.
Binnenkort komt er een rapport uit over de medische dienst in gevangenissen en detentiecentra. Wat zal er in staan? "Er wordt heel goed voor onze gevangenen gezorgd"?

We zullen het zien.

Janneke van Beek
2008-07-20