Archieven

| § ¶Lifestyle of Lifelines

'Blaas nog ietsje harder' vroeg een huisarts assistente aan burgemeester Brok van Sneek, die hard zijn best deed. Op 4 december 2006 begon het Universitair Medisch Centrum Groningen (UMCG) met verzamelen van urine, bloed en (medische) gegevens. De burgemeester van Sneek werd als openingsdeelnemer ontzien, want slechts enkele metingen werden verricht. Na hem volgen 30.000 inwoners uit de noordelijke provincies Groningen, Drente en Friesland die het hemd van het lijf zal worden gevraagd. Door deze groep mensen te volgen gedurende 30 jaar zal 'een geweldige schat aan gegevens' bekend worden over de relaties tussen genen, ziektes, sociaal-culturele factoren en zogenaamde lifestyle van de deelnemers, zo verwacht de stichting Lifelines. Zij zet deze biobank op met financiele steun van onder andere het Samenwerkingsverband Noord Nederland (SNN). Extra ondersteuning is verkregen van de Nierstichting en het DiabetesFonds Nederland.

Graag meedoen

'Investeren in LifeLines is investeren in de toekomstige gezondheid van onze kinderen en kleinkinderen'. Deze slogan moet deelnemers aan het project trekken. Door Lifelines zal het ontstaan van chronische ziekten als astma, diabetes of nierziekten beter te begrijpen worden en de bestrijding ervan makkelijker. Overgewicht bestrijden is ook een belangrijk doel van de NoordNederlandse biobank. Lifelines hoopt van drie generaties gegevens en bio-materiaal te krijgen. Om de drie tot vijf jaar worden de deelnemers op herhaling gevraagd. 'De noordelijke bevolking leent zich bij uitstek voor dergelijk onderzoek naar erfelijke factoren', zegt Joost Wessels, perswoordvoerder van het UMCG, 'doordat vele mensen hier al generaties lang wonen'. Bovendien blijft de noordelijke bevolking graag meedoen aan dergelijke langlopende onderzoeken, aldus Wessels.

[meer...]

Keywords: biobank

| § ¶Is er toekomst voor een nieuwe Raad voor Ethiek en Biotechnologie?

Maandag 4 december vond er in Den Haag een verkennende bijeenkomst plaats over een nieuwe raad voor ethiek en biotechnologie, op initiatief van de dhr. Ormel, CDA kamerlid. Rond de zestig mensen mochten hun plaats zoeken in een van de categorieën: overheid, wetenschap/onderzoek, politiek/wetenschappelijke buro's, maatschappelijke organisaties, wetenschappelijke beroepsverenigingen, bedrijfsleven, adviesorganen/expertcommissies en burgers.

Na een inleiding van VROM / milieu staatssecretaris Van Geel (CDA) mocht Henk Jan Ormel zijn pleidooi voor een Raad voor Ethiek en Biotechnologie afsteken.

[meer...]

| § ¶Ethiek Raad & Lifelines Biobank

-------------------------------------------------------------------------------
Nieuws(at)biopolitiek.nl, nummer 80, 8 december 2006
--------------------------------------------------------------------------------

Ethiek Raad & Lifelines Biobank

www.biopolitiek.nl

NIEUWS
1. Intro
2. Lifestyle of Lifelines
3. Is er toekomst voor een nieuwe Raad voor Ethiek en Biotechnologie?
4. Abonneren op deze mailinglijst?

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------
1. Intro:

'Investeren in LifeLines is investeren in de toekomstige gezondheid van onze kinderen en kleinkinderen'. Deze slogan moet deelnemers trekken aan een project dat gegevens van 165.000 mensen wil opslaan en hen 30 jaar wil volgen om inzicht te krijgen in factoren rond het ontstaan van ziekten. 'De noordelijke bevolking leent zich bij uitstek voor dergelijk onderzoek naar erfelijke factoren doordat vele mensen hier al generaties lang wonen'. Bovendien blijft de noordelijke bevolking graag meedoen aan dergelijke langlopende onderzoeken', zegt de perswoordvoerder.

Deze miljoenen investering moet het investeringsklimaat voor de biomedische sector een geweldige stimulans geven. Biopolitieker kan het haast niet: Lifelines ziet de bevolking van het Noorden en de kennis over hun lichamen als een interessante grondstof voor kennisproductie, de motor van de Kennis Economie. Lifelines verwacht zonder problemen rondom bijvoorbeeld privacy, de bevolking in te kunnen schakelen om het investeringsklimaat van de regio een flinke 'boost' te geven. Gezond ouder worden is echter het publieksmotto.

Is dit 'ethisch' zou een nieuw te vormen Raad voor Ethiek en Biotechnologie zich af kunnen vragen.

Deze Raad zou volgens Henk Jan Ormel (CDA) drie doelen moeten nastreven. Op de eerste plaats 'moet er gekapt worden in het woud aan regels' rond biotechnologie. Ten tweede moet de raad de overheid adviseren en daarnaast moet het publieke debat rond biotechnologie gestimuleerd worden.

Publiek debat stimuleer je meestal niet van boven af met een raad van prominenten. Een interessantere raad voor ethiek krijg je als hierbij een drietal dingen voorop zouden staan: 1. een diversiteit aan mensen in de raad, dus uit allerlei groeperingen uit de samenleving. 2. uitsluitend een signalerende functie waardoor verschillende geluiden aan de overheid kenbaar kunnen worden gemaakt. 3. een open organisatie met openbare stukken en bijeenkomsten

[meer...]

| § ¶Voorbij de huid

Steeds meer technologie ondersteunt het lichaam (1), maar technologie IN het lichaam stuit op gevoelens van ongenoegen. Toch wordt deze technologie ontwikkeld. De scheidslijn is flinterdun, maar zeer essentieel: de huid.

De huid heeft een belangrijke functie als bescherming tegen de buitenwereld. Stoffen die schadelijk zijn voor het lichaam worden buiten de deur gehouden terwijl nuttige stoffen kunnen worden doorgelaten. Niet alleen is de huid een fysieke barrière, ook gevoelsmatig is de huid de grens tussen 'binnen' en 'buiten'. Binnen moet alles op orde en gezond blijven, verstoringen zijn een bedreiging voor het evenwicht. Buiten ons kan van alles gebeuren wat niet direct een bedreiging voor ons lichaam betekent.

De huid lijkt ook een barrière te zijn tegen het integreren van technologie in het lichaam. Er is een grote terughoudendheid in het manipuleren van wat er in ons lichaam gebeurt. Vooral medische professionals lijken een vrijbrief te hebben deze grens te doorbreken. Het medische instituut wordt omgeven met grote status en worden angstvallig beschermd tegen ongewenste nieuwkomers.

[meer...]

| § ¶Ethisch gekozen?

Biopolitieke thema`s spelen meestal geen grote rol in de verkiezingsstrijd, of het moest dit keer 'de vergrijzing' zijn. Daarover is grofweg eigenlijk grote eensgezindheid: vergrijzing is een dreigend probleem dat moet worden aangepakt. De een gebruikt het als argument om verder te bezuinigen, de ander om te investeren in onderwijs.

Dat meer vrouwen aan het werk (het (onder)betaalde werk wel te verstaan) moeten wordt ook met vergrijzing beargumenteerd en leidt tot opmerkelijke eensgezindheid over noodzakelijke (gratis) kinderopvang.

lauwheid

Euthanasie en abortus staan minder in de belangstelling nu de regelgeving daaromtrent al jaren breed gedragen wordt. Er is een soort evenwicht, niet eens zo broos, dat uitbreiden van de criteria voor abortus en euthanasie tegenhoudt. Balkenende stemde desalniettemin in met een commissie voor het beoordelen van levensbe-eindiging van pasgeborenen (Breekveldt, 2006).

[meer...]

| § ¶Onderhuidse politiek

-------------------------------------------------------------------------------
Nieuws(at)biopolitiek.nl, nummer 79, 25 november 2006
--------------------------------------------------------------------------------
Onderhuidse politiek

www.biopolitiek.nl

NIEUWS
1. Intro
2. Ethisch gekozen?
3. Voorbij de huid
4. Abonneren op deze mailinglijst?

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------
1. Intro:

Wat zeggen de verkiezingen over biopolitieke onderwerpen? Biopolitiek zet daarover wat onderwerpen op een rijtje, maar een duidelijke regeringscoalitie tekent zich hier ook niet af. Hoewel de politiek steeds meer biopolitiek wordt blijven veel concrete kwesties onder de oppervlakte.

De huid is ook zo`n oppervlakte. Flinterdun, maar een duidelijke scheidslijn. Op medische gronden wordt die barriere echter doorbroken en het lijkt een kwestie van tijd totdat technologische ingrepen in het lichaam uit het medische domein worden gehaald. Dit vereist een verandering in denken die reeds in gang is gezet. De meeste mensen accepteren ingrepen in hun lichaam voor medische doeleinden, om gezonder te worden. Daarnaast komen er steeds meer mensen die ingrepen in hun lichaam accepteren om hun lichaam te verbeteren of mooier te maken.

[meer...]

| § ¶Solidariteit met biobankiers?

Zou u wangslijm afstaan en een vragenlijst over uw gezondheid invullen als dat een algemeen medisch doel zou dienen? Op GenomicsMomentum 2006, 9 november in de prachtige voormalige Van Nelle fabriek in Rotterdam, stelde workshopvoorzitter Michiel Korthals deze vraag aan de deelnemers. Een ruime meerderheid zou dit doen, zo bleek. Indien het wangslijm voor kankeronderzoek zou worden genomen waren er bijna geen weigeraars meer.

De workshop 'Biobanks: from individual to collective concerns - Relevance of Biobanks for genomics' telde 5 forumleden: Prof. dr. Martina Cornell (community genetics, VU MC), Mr. dr. Jasper Bovenberg (AMC), Dr. Marij Stukart (KNAW), Prof. dr. Aart Hendriks (universiteit Maastricht en Leiden en lid van de Commissie gelijke behandeling) en Dr. Tsjalling Swierstra (filosoof Universiteit Twente).Van een Biobank kon niemand een sluitende definitie geven, maar globaal is het een verzameling biologisch materiaal met informatie over de donoren van het materiaal. Vaak gaat het om verzamelingen bloed waar dna uit gefilterd wordt en urine waar eiwitten in waar te nemen zijn. De informatie betreft vaak medische dossiers en lifestyle kenmerken.

Informed consent

Centraal punt in de opbouw van biobanken is de vraag hoe donoren zover te krijgen dat ze materiaal en informatie afstaan. Gezien de grote instemming van deelnemers aan de workshop is bereidwilligheid (consent) niet zo`n probleem (al wordt dit misschien vertekend doordat vrij veel deelnemers mensen van biotechbedrijven en bio-wetenschappers waren), maar de vraag of mensen weten waarmee ze instemmen (informed consent) blijkt over het algemeen een veel groter probleem.

[meer...]

Keywords: biobank

| § ¶Technologie promotie festijn in Twente

'Innovatieve technologieën in de preventieve gezondheidszorg sector' was de titel van de conferentie op de campus van de Universiteit Twente, georganiseerd door Trendwatchers voor innovatie en technologie (TWA netwerk). Voor de liefhebber van technologische oplossingen voor sociale problemen was het een waar genoegen de prachtige powerpoint presentaties van gerenomeerde sprekers te beleven. Een ander zou het wellicht opgevat hebben als te techno-optimistisch en teveel vanuit bedrijfsbelangen bekeken.

Robot Suit

Het grootste spektakel werd verzorgd door prof. Sankai uit Japan. Een flitsende presentatie met kleurrijke foto's, animaties en video's liet het publiek kennis maken met de Robot Suit, een verzameling motoren, batterijen en een computer die mensen kan assisteren bij verschillende taken. Het Robot Suit meet spierspanningen en reageert nog voordat het lichaamsdeel beweegt met ondersteuning. Hierdoor wordt het bijvoorbeeld mogelijk zonder moeite 4 zakken rijst van 10 kg op te tillen. En dit kan de persoon dan ook nog uren volhouden, zelfs dagen, totdat de batterijen leeg zijn.

Sankai vertoonde diverse video opnamen van de prestaties van het Robot Suit. In allerlei Japanse TV-programma's is hij te gast geweest, waar hij laat zien hoe geweldig zijn uitvinding is.

[meer...]

| § ¶Biobankiers & lichaams-technologie

-----------------------------------------------------------------------------
Nieuws(at)biopolitiek.nl, nummer 78, 11 november 2006
--------------------------------------------------------------------------------

Biobankiers & lichaams-technologie
www.biopolitiek.nl

NIEUWS
1. Intro
2. Technologie promotie festijn in Twente
3. Solidariteit met biobankiers?
4. Uitnodiging Kunst en Genetica

5. Abonneren op deze mailinglijst?

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------
1. Intro

Biobanken lijken als verzamelingen van solidariteit te worden gepresenteerd. De vraag is of deze voorstelling klopt. Diezelfde vraag geldt voor robottechnologie. Het Robot Suit meet spierspanningen en reageert nog voordat het lichaamsdeel beweegt met ondersteuning. Hierdoor wordt het bijvoorbeeld mogelijk zonder moeite 4 zakken rijst van 10 kg op te tillen. En dit kan de persoon dan ook nog uren volhouden, zelfs dagen, totdat de batterijen leeg zijn.

[meer...]

| § ¶Schizofrenie wanen

Nederland krijgt de primeur van een grootschalige speurtocht naar schizofrenie-genen. Van 850 'schizofrenie patienten' zal binnenkort het genoom onderzocht worden en vergeleken worden met het genoom van 750 'normale' controle personen. Het geld is al geregeld, 3 miljoen euro's krijgen de Utrechtse onderzoekers Roel Ophoff en René Kahn van het Amerikaanse National Institute of Mental Health, meldt het UMC (2006).

Trots bericht het UMC dat dit onderzoek 'wereldwijd één van de eerste in zijn soort voor een psychiatrische aandoening' is. In plaats van te kijken naar enkele genen, wat in de regel gebeurt, wordt het hele genoom afgespeurd. Daarnaast worden er honderden hersenscans van vrijwilligers en mensen met schizofrenie gebruikt in het onderzoek. Dit alles uiteraard met het nobele doel de diagnose van schizofrenie te verbeteren en, heel bescheiden, op termijn tot een betere behandeling te kunnen komen (UMC, 2006).

Het unieke karakter van dit schizofrenie onderzoek wordt naar de kroon gestoken door een grootscheeps genoomonderzoek naar schizofrenie, ADHD, psoriasis, diabetes, manische depressie en depressie. Het Amerikaanse Genetisch Informatie Netwerk (GAIN) heeft 20 miljoen euro ter beschikking gesteld. In Nederland zal de VU het nationale tweelingen register gebruiken voor het depressie onderdeel. Zoektochten naar een biologische basis voor psychiatrische aandoeningen lijken nooit zo populair geweest te zijn.

Biologisch determinisme

Tegenwoordig zal niemand zich meer verbazen over wetenschappers die zich verdiepen in de genetische oorzaken van allerlei menselijke eigenschappen.

[meer...]

| § ¶Publiek wordt aangespoord donorkeuze met elkaar te bespreken

Met een korte campagne rondom Wereld Donordag op vrijdag 27 oktober moet iedereen die nog niet weet wat de donorwens van zijn dierbare is, aangespoord worden dit met elkaar te bespreken (NiGZ 2006 a). Het is de derde campagne van de orgaanlobby binnen twee maanden.

Sinds de transplantatie-sector bestaat en behoefte heeft aan steeds meer organen, zijn diverse initiatieven ondernomen om vraag en aanbod met elkaar in evenwicht te brengen. Een onmogelijke taak, zeker als het aanbod van postmortale donoren moet komen. Donatie bij leven (van nieren) neemt dan ook een hoge vlucht.

hersendood

Bijna niemand overlijdt in de omstandigheden dat zijn organen bruikbaar zijn voor transplantatie. Er is vooral 1 categorie die hiervoor in aanmerking komt, de hersendoden (Non Heart Beating donoren zijn lastiger te verwerken, maar desalniettemin in opkomst). Organen moeten voor transplantatie zo lang mogelijk doorbloed blijven. Hersendode mensen zijn daarom uitermate geschikt: ze ademen en hun hart slaat, met behulp van machines. Sommigen hebben in deze staat kinderen gebaard en geregeld krijgt ergens ter wereld een mannelijke hersendode een erectie, maar omdat de belangrijkste hersenfuncties zijn uitgevallen en deze situatie onomkeerbaar is, worden ze 'hersendood' verklaard. Hersendood is een niet onomstreden criterium. In diverse landen gelden andere criteria. Sommige Japanners werden wakker na hersendood te zijn verklaard (Wietmarschen 2006).

Voor de vraag naar organen is van belang dat er domweg niet genoeg mensen hersendood verklaard kunnen worden om te voorzien in de behoefte die de wachtlijst voor organen aangeeft. Critici zeggen dit al jaren. De overheid spoort niettemin mensen aan zich (als donor) te laten registreren in het Donorregister.

[meer...]

| § ¶Schizofrenie & orgaanwerving

-----------------------------------------------------------------------------
Nieuws(at)biopolitiek.nl, nummer 77, 27 oktober 2006
--------------------------------------------------------------------------------
Schizofrenie & orgaanwerving

www.biopolitiek.nl

NIEUWS
1. Intro
2. Publiek wordt aangespoord donorkeuze met elkaar te bespreken
3. Schizofrenie wanen
4. Uitnodiging Conferentie "Dwang in Zwang"

5. Abonneren op deze mailinglijst?

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------
1. Intro:

Dit intro legt een keertje geen verband tussen de twee artikelen in dit nummer. Schizofrenie en orgaandonatie, wat zou dat met elkaar te maken moeten hebben, behalve natuurlijk dat het iets met mensen van doen heeft.

We houden het kort. Een artikel dus over de niet aflatende orgaanwerfcampagnes. Nu is de gemeente aan de beurt om donoren binnen te slepen. Bij het aanvragen van een paspoort kunt u een donor registratie formulier in de hand gedrukt krijgen, alvorens is gecontroleerd in de computer of u nog niet geregistreerd staat. Fijn dat de ambtenaren van de burgelijke stand zich zo inzetten om de uiterst geringe kans dat u ooit donor kunt worden uit te buiten.

Het andere artikel gaat over een nieuw spectaculair schizofrenie onderzoek in Nederland, maar eigenlijk gaat het over biologisch deterministische gedachten die erachter schuil gaan. Sommige wetenschappers blijven een zoektocht naar biologische oorzaken van gedrag prefereren boven sociale aspecten. Biologisch bewijs van

verschillen en afwijkingen wordt door rechtse politiek gebruikt om maatschappelijke ongelijkheden te verklaren en in stand te houden. Hoe kunnen we dit tij keren?

[meer...]

| § ¶Levensbeëindiging bij pasgeborenen

Op 1 november 2006 begint de centrale deskundigencommissie Late zwangerschapsafbreking en levensbeëindiging bij pasgeborenen met haar inhoudelijke werkzaamheden. Levensbeëindiging bij ernstig lijdende pasgeborenen en late zwangerschapsafbreking is omstreden. In 2004 werd het zogenaamde Groninger protocol bekend dat nogal wat opschudding veroorzaakte. De Commissie zet beoordeling door justitie op afstand.

Angst voor strafvervolging

Tot voorzitter van de centrale deskundigencommissie Late zwangerschapsafbreking en levensbeëindiging bij pasgeborenen is benoemd prof.mr.dr. J.H.A.M. Hubben (*). De commissie gaat meldingen beoordelen van levensbeëindiging bij pasgeborenen vanwege 'uitzichtloos' en 'ondraaglijk' lijden. De arts dient een collega te consulteren en de ouders moeten instemmen met de levensbeëindiging. Ook kijkt de commissie naar meldingen van zwangerschappen die in een laat stadium worden afgebroken, omdat de ongeborenen weinig kans hebben te overleven. De commissie beoordeelt de meldingen op zorgvuldigheid van het handelen van de arts. Zij informeert het College van procureurs-generaal (onderdeel van het Openbaar Ministerie, het OM) over haar oordeel. Levensbeëindiging bij ernstig lijdende pasgeborenen en late zwangerschapsafbreking blijft strafbaar.

[meer...]

| § ¶Vergrijzing als politieke strategie

'Vergrijzing' is een akelig woord. Vooral als er vervolgens gesproken wordt over de vergrijzing die eraan komt, krijgt het iets onheilspellends over zich. Grijs worden is blijkbaar iets wat we niet willen, er wordt dan ook regelmatig geschreven over de 'vergrijzings problematiek' (Feenstra, 2006). Het Nederlands Interdisciplinair Demografisch Instituut schreef in 1997 al over de 'vergrijzingsgolf' die in de 21ste eeuw 'zal aanzwellen' (Nidi, 1997). De regering volgt het Centaal Bureau voor Statistiek in het spreken over de 'grijze druk', een getal dat aangeeft hoeveel 65-plussers er zijn op elke 100 potentiële arbeidskrachten (www.cbs.nl). Bovendien moet de overheidsbegroting 'vergrijzingsbestendig' worden gemaakt (Kalse, 2006).

Ondanks deze demonische beelden van een veranderende samenleving zijn er ook optimistische geluiden. The Corner House, een kritische Britse denk tank, publiceerde een tweetal rapporten, 'Too many grannies?' en 'Dangerous demographies: the scientific manifacture of fear', waarin afgerekend wordt met de mythe dat een ouder wordende bevolking een probleem is. Hier tegenover stellen ze een analyse waarin het schetsen van een doemscenario over een zogenaamde 'vergrijzende' bevolking eerder een politieke strategie is, en wel een strategie van meer bezuinigen en privatisering van pensioenstelsels.

[meer...]

| § ¶Ernstig gehandicapt, oud of illegaal

-----------------------------------------------------------------------------
Nieuws(at)biopolitiek.nl, nummer 76, 13 oktober 2006
--------------------------------------------------------------------------------
Ernstig gehandicapt, oud of illegaal

www.biopolitiek.nl

NIEUWS
1. Intro
2. Vergrijzing als politieke strategie
3. Zorg voor illegalen
4. Levensbeëindiging bij pasgeborenen

5. Abonneren op deze mailinglijst?

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------
1. Intro:

Zorg wordt te duur, onbetaalbaar zelfs als we niet snel wat doen. Dit doemscenario wordt ons boven het hoofd gehouden. Aanhangers van liberale ideologieen gebruiken het doemscenario om zorg te privatiseren en bezuinigingsmaatregelen door te voeren. Echter de aanname dat collectieve zorg per definitie onbetaalbaar wordt is niet zo gemakkelijk hard te maken als het lijkt. In deze nieuwsbrief een artikel naar aanleiding van twee Cornerhouse Briefings over precies deze relatie tussen vergrijzing en zorgkosten.

Illegalen zijn al snel de dupe van kostenbesparings beleid. Jarenlang hebben GGZ-instellingen zelf miljoenen betaald om illegaal verklaarde mensen toch te helpen. Een rechter heeft onlangs bepaald dat toch de overheid moet betalen voor geestelijke gezondheidszorg aan illegalen. Op de website van Mikado, kenniscentrum interculturele geestelijke gezondheidszorg, vonden we een column, van 5 september over zorg aan illegalen, die ons uit het hart gegrepen is.

Of we pasgeborene met een handicap als kostenpost moeten zien, is de vraag. Wij zien het in ieder geval niet zo. Voor de nieuwe commissie Hubben over levensbeeindiging bij pasgeborenen is het misschien nog een vraag. Zij zullen impliciet gaan bepalen welke kinderen mogen worden gedood, als de arts zich geroepen voelt om het te melden. De commissie lijkt artsen slechts weg te houden van justitie, en dus een smeermiddel te worden voor het doden van gehandicapte kinderen.

[meer...]

| § ¶'Heel goed nadenken wat eiceldonatie voor ons betekent'

Eicellen zijn een steeds gewildere grondstof voor stamcel-onderzoek, maar liggen niet voor het oprapen. In een vruchtbaarheidskliniek in het Britse NewCastle krijgen vrouwen tot wel de helft korting op de prijs van IVF als ze de helft van de eicellen die afgenomen worden in het kader van de behandeling afstaan aan onderzoek, vertelde ethica en politicoloog Donna Dickenson op de conferentie 'de maakbare mens', georganiseerd door de Nederlandse vrouwenraad (NVR). Op 28 september kwamen in het Utrechtse Vredenburg een kleine honderd vrouwen en enkele mannen bijeen om dit thema te bespreken vanuit het perspectief van vrouwen. De uitgave van het boek Factor XX (1) heeft de NVR de ogen geopend voor het belang hiervan, vertelde de voorzitster van de NVR.

In sommige IVF klinieken in Nederland, vertelde een medewerkster van zo`n kliniek, krijgt een vrouw de kans hoger op de wachtlijst te komen als ze eicellen doneert. Daarmee wordt de gehele wachtlijst korter omdat er meer eicellen beschikbaar zijn voor IVF. Dit voorbeeld van eiceldonatie werd bediscussieerd in een deelsessie onder leiding van socioloog Klasien Horstman.

Zij wilde horen welke associaties, gedachten en gevoelens opkomen bij vrouwen (en mannen) bij verschillende doelen van eiceldonatie. Eerder op de dag had filosofe Marli Huijer gesteld dat de vraag om een eicel te doneren 'op de grens van het onbetamelijke' ligt (zie kader 1). Beide benadrukten het belang over deze kwestie politiek te discussieren. 'In de operatiekamer is dit veel moeilijker te bespreken', zegt Marli Huijer. Klasien Horstman bepleit dat 'vrouwen heel goed nadenken wat eiceldonatie voor ons betekent'.

Veel van de aanwezige vrouwen zouden wel een eicel doneren voor een vriendin of zus die daarom vraagt. 'Iemand helpen moeder te worden kost je zo weinig en levert veel op'. Anderen hadden toch wel moeite met die 'impertinente vraag' en vreesden dat de relatie onder druk kan komen te staan, dat het kind misschien wel heel erg op jou lijkt en dat je met die vraag eigenlijk een grens over gaat. Geld bijdragen om een IVF behandeling te doen werd als iets anders gezien.

Eiceldonatie voor wetenschappelijk onderzoek stuitte op meer kritiek.

[meer...]

| § ¶Gezondheidstesten dienen vooral commerciële belangen

Gezondheidstesten zijn in de mode. Grote advertenties van de nieuwe gratis niercheck stonden deze week nog in de dagbladen. De Nierstichting kan de tests niet aangesleept krijgen, een onverwacht groot succes. De bestelde 150 duizend tests zijn al lang uitgegeven terwijl er nog 300 duizend mensen graag een willen hebben (Becker, 2006). 'Reeds 500.000 mensen gingen u al voor!', zo tracht de Nederlandse Diabetes Federatie mensen over te halen de 'Diabetes Risicotest' te doen (Volkskrant, 2006)). Prescan biedt op haar website (www.prescan.nl) total-body scans aan, waarbij voor ruim 1300 euro met moderne technieken een scan van het hele lichaam wordt gemaakt. Zelfs biedt Prescan een periodiek preventief medisch onderzoek met een looptijd van 5 jaar.

Verzekeraars zien ook voordeel in preventief testen. Dit jaar nog kon er in 600 supermarkten een cholesteroltest van Achmea worden gehaald. Delta Loyd en Ohra gaan hun verzekerden een jaarlijkse gezondheidstest van 190 euro aanbieden, te beginnen bij hun eigen werknemers, waarmee kanker, hart en vaatziekten en stressklachten opgespoord moeten gaan worden. Ohra-directeur Hugo Keuzenkamp ziet de tests als een revolutie die efficiëntere behandelingen, lagere kosten en een hogere kwaliteit van leven moet gaan opleveren (Bles, 2006).

Er lijkt een wereld aan mogelijkheden open te gaan, maar geven dit soort testen nu eigenlijk wel informatie waar mensen iets mee kunnen?

[meer...]

| § ¶Consumenten en Producenten

-----------------------------------------------------------------------------
Nieuws(at)biopolitiek.nl, nummer 75, 29 september 2006
--------------------------------------------------------------------------------
Consumenten en Producenten

www.biopolitiek.nl

NIEUWS
1. Intro
2. 'Heel goed nadenken wat eiceldonatie voor ons betekent'
3. Gezondheidstesten dienen vooral commerciële belangen
4. Abonneren op deze mailinglijst?

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------
1. Intro

Deze nieuwsbrief, [Biopolitiek 75], gaat over de fel begeerde transformatie van patienten en andere mensen in zorgconsumenten en producenten. Privatiseringsplannen van 'ik ga naar het bedrijsleven' Hoogervorst met de zorg en de 'eigen verantwoordelijkheid' retoriek van Balkenende spelen deze transformatie in de kaart.Een artikel gaat over gezondheidstesten als nieuw aanbod op de zorgmarkt. Bedrijven maar ook patientenverenigingen hopen zoveel mogelijk mensen over de streep te trekken om de risico's op allerlei ziekten te achterhalen, en zodoende de gezondheid in eigen hand te nemen. Schaarse zorgfaciliteiten gaan ingezet worden om de aangeprate angst van mensen commercieel uit te buiten.Het andere artikel gaat over vrouwen als producent. Hun eicellen zijn een gewild goed, waar soms tienduizenden dollars voor wordt neergeteld: let wel, per eicel. De Nederlandse Vrouwen Raad organiseerde een congres over vrouwen en eicellen met de titel: de maakbare mens.

[meer...]

| § ¶Rotterdamse allochtone kinderen gewild onderzoeksobject

Staatssecretaris van VWS, mw Ross, doneerde op 12 september 3,4 miljoen euro aan het Rotterdamse onderzoek Generation R om een nieuwe onderzoeksfase in te kunnen gaan (1). Generation R startte in december 2001 en zal twintig jaar lang een generatie Rotterdamse kinderen volgen in hun ontwikkeling van kind tot jong volwassene. Met het grote aantal deelnemers en de uitgebreide gegevensverzameling is het onderzoek volgens eigen zeggen uniek in Nederland.

De eerste fase concentreerde zich op bijna 10.000 baby's vanaf twaalf weken zwangerschap en hun aanstaande ouders. Zowel de vaders als de moeders vulden vragenlijsten in, die in vijf talen werden uitgestuurd (Nederlands, Engels, Turks, Frans en Portugees). Van elke baby werden gedurende de zwangerschap drie echo's gemaakt om de groei te kunnen meten. Verder is urine verzameld van de moeders tijdens de zwangerschap, is na de geboorte van het kind navelstrengbloed verzameld en zijn bloedmonsters afgenomen van ouders en het kind. (2)

lichaamsmateriaal

In januari 2006 is de laatste baby van Generation R geboren. In dat kader sloten de onderzoekers in maart formeel de eerste - prenatale - fase af van het grootschalige en langlopende onderzoek onder zo'n 10.000 deelnemertjes. 25.000 echo's, 19.000 buisjes bloed, 80.000 mililiter urine en 160.000 vragenlijsten moeten meer inzicht geven in welke factoren tijdens de zwangerschap de gezonde ontwikkeling van kind tot jong volwassene bevorderen of verstoren. (2)

[meer...]

| § ¶Over het verbeteren van mensen

Mensen verbeteren kan op minstens drie manieren opgevat worden. Ten eerste als het verbeteren van de soort mens. Ten tweede als het verbeteren van mensen, groepen mensen waarvan de verbeteraar zelf wel of geen onderdeel uit kan maken. Ten derde als het verbeteren van jezelf. Ieder van deze opvattingen draagt een zekere politieke lading met zich mee. Het verbeteren van de soort mens wordt snel geassocieerd met eugenetische praktijken. Bij het verbeteren van groepen mensen kunnen we nog gemakkelijk aan onderwijs en opvoeding denken, of eetgewoonten en beweging. Uitspraken over het verbeteren van jezelf zijn daarentegen in de huidige liberale samenleving bijna volledig losgekoppeld van politieke bedoelingen; wat je met jezelf doet is je eigen vrije keuze. We zullen zien hoe er verwarring ontstaat doordat discussies over mensen verbeteren niet altijd een goed onderscheid tussen deze opvattingen maken.

Alvorens op concrete voorbeelden van mensen verbeteren in te gaan is een afbakening op zijn plaats. Dit artikel zal gaan over het inzetten van moderne technieken zoals, robotica, nanotechnologie, cybernetica, biotechnologie, informatica, etc.

[meer...]

| § ¶Maatschappelijkverantwoord wetenschappen

-----------------------------------------------------------------------------
Nieuws(at)biopolitiek.nl, nummer 74, 15 september 2006
--------------------------------------------------------------------------------

www.biopolitiek.nl

NIEUWS
1. Intro: De zucht naar kennis
2. Rotterdamse allochtone kinderen gewild onderzoeksobject
3. Over het verbeteren van mensen
4. Abonneren op deze mailinglijst?

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------
1. Intro: De zucht naar kennis

Wetenschappers willen alles weten. Beperkingen bij onderzoek leggen ze zichzelf wel op in de bijna niet voor te stellen gevallen dat het nodig zou zijn. Wetenschappers zijn immers net als anderen onderdeel van de maatschappij en kunnen zogezegd zelf wel bepalen dat hun werk ethische verantwoord is. Deze beschermingsconstructie hoorden we tijdens een debat in Nijmegen uit de mond van Prof. Dr. R.H.P. Kleiss, hoogleraar theoretische natuurkunde. Dit debat, 'Wantrouwen in Wetenschap?' werd gehouden als onderdeel van 'Paradox', een cultureel wetenschappelijk event op de campus <www.ru.nl/cultuuropdecampus/paradox>.

Een andere deelnemer aan het forum (van Werkplaats Biopolitiek) zag toch liever dat wetenschappers zich meer rekenschap geven van mogelijke gevolgen van wetenschap(pelijke uitvindingen) op de conflicten in de maatschappij. Denk er maar over na of resultaten van je onderzoek goed uitpakken voor rijken of armen, voor migranten of topmanagers van de BV Nederland, voor de positie en acceptatie van chronisch zieken en gehandicapten of voor medische high-tech ondernemingen.

De link tussen wetenschap en maatschappij kan nog duidelijker gemaakt worden door te kijken naar de welke grondstoffen er allemaal voor gewonnen moeten worden. Niet alleen verkopen sommige studentes eicellen om hun studie te kunnen betalen, er worden ook biobanken opgezet vol met allerlei lichaamsmateriaal. Deze nieuwsbrief schrijft over een Rotterdams voorbeeld van een biobank: Generation R.

Sommige wetenschappers, zoals Ronald Bailey, zeggen: 'Er zijn geen ethische argumenten om mensen in de toekomst te verbieden veilige biotechnologische verbeterings technieken te gebruiken die hun persoonlijkheid veranderen, slaap afschaffen, het lichaam sterker maken, intelligentie vergroten en geheugen uitbreiden. Ook is het ethisch aanvaardbaar je kinderen te verbeteren.'

Dit zogenaamde Transhumanisme is een liberaal idee, waarbij iedereen als defect gezien wordt en aan verbetering toe is. Het welzijn van mensen wordt als een medische zaak beschouwd, en niet zozeer als afhankelijk van sociale omstandigheden. Het resultaat is een free-for-all situatie waarbij rijke mensen zichzelf eindeloos kunnen verbeteren door gebruik te maken van medische faciliteiten, die eigenlijk beschikbaar zouden moeten zijn voor het helpen van mensen met problemen. Welke rol, of misschien zelfs wel verantwoordelijkheid, heeft een wetenschapper die het transhumanisme technisch mogelijk maakt?

[meer...]

| § ¶Ethische bezwaren tegen nieuwe stamcel methode niet opgelost

[Dit artikel werd geplaatst op de Podiumpagina in Trouw van 31 augustus 2006]

 

Het bedrijf Advanced Cell Technology (ACT) heeft een nieuwe doorbraak in stamcel onderzoek, kondigde dagblad Trouw donderdag 24 augustus aan. Met deze nieuwe methode hoeft er 'geen enkele cel meer het leven te laten'. Het bedrijft hoopt hiermee een antwoord te hebben op de ethische bezwaren die kleven aan het winnen van stamcellen. Echter er blijven nog genoeg ethische bezwaren over.

De nieuwe methode van ACT sluit aan bij de praktijk van pre-implantatie genetische diagnostiek. Hierbij wordt alvorens een embryo in de baarmoeder wordt geplaatst na een IVF behandeling, het embryo getest op genetische aandoeningen. Een van de acht cellen van het embryo wordt afgenomen en onderzocht. In Nederland is deze techniek alleen nog in Maastricht toegestaan. Het AMC wil graag het tweede pre-implantatie diagnostiek centrum worden.

Met ACT's nieuwe methode kan deze afgenomen achtste cel in een kweekschaaltje uitgroeien tot een stamcel.

[meer...]

| § ¶Controleren artsen straks identiteit van 16 miljoen mensen?

De registratiedrift van de overheid zadelt huisartsen op met controle van de identiteit van 16 miljoen mensen, bij invoering van het Burgerservice nummer in de zorg. Behalve kostbaar is dit een nieuwe drempel voor mensen die geen (geldig) identiteitsbewijs kunnen overleggen.

Op 1 januari 2006 is het sofi-nummer omgezet in een veelomvattender burgerservicenummer (BSN)* en per 2007 wordt dit in de zorg ingevoerd. Op je pasje van de zorgverzekeraar staat het al, maar implementatie in de praktijk van de zorg geeft complicaties. Met het unieke BSN moet iedere burger zich voortaan identificeren bij gemeenten, pensioenfondsen, ziekenhuizen, politie, Justitie, zorgverzekeraars, waterschappen en de Belastingdienst. Volgende week behandelt de Tweede Kamer twee wetsvoorstellen over de invoering van het BSN. De Landelijke Huisartsen Vereniging (LHV) is bezorgd over de gevolgen van de op stapel staande invoering van het Burger Service Nummer (BSN) in de zorg en bepleit uitstel. De identificatieplicht is in oktober door het parlement omgezet in de minder vergaande vergewisplicht (zie toevoeging onderaan: Wetsvoorstel BSN aangenomen).

 

Huisartsen in de grote steden zijn bang dat door invoering van het burgerservicenummer illegalen niet meer langs durven te komen. ‘Huisartsen helpen deze groep gewoon, terwijl ziekenhuizen dat weigeren,’ vertelt Pieter van Dam, woordvoerder van de Landelijke Huisartsen Vereniging (LHV). ‘Met het BSN werp je voor de huisartsen een drempel op. Vooral huisartsen in de grote steden trekken daarom nu aan de bel.’

Law & order

Invoering van het BSN heeft als voordeel dat je niet meer bij elk loket je gegevens moet opgeven, maar kan volstaan met je BSN. Het BSN zou ondermeer tegemoet komen 'aan het verlangen naar betere mogelijkheden voor gegevenskoppeling ten behoeve van de rechtshandhaving en opsporing', schreef PvdA-kopstuk Ed van Thijn, opsteller van het advies aan het kabinet Balkenende I om een BSN te introduceren. [meer...]

| § ¶Illegalen komen moeilijk aan zorg

'Het wordt voor illegalen steeds moeilijker bij ziekte hulp te krijgen. Ze komen niet voorbij de balies van de gezondheidszorg en worden dus niet meer door gekwalificeerde hulpverleners gezien.' Met deze woorden stelde Pharos, kenniscentrum vluchtelingen en gezondheid, de problematiek op scherp in de Volkskrant van 3 augustus. Ondanks een kleine overwinning is de toegang tot zorg voor illegaal gemaakte mensen in Nederland slecht geregeld.

Kleine overwinning

De Rotterdamse psychiatrische inrichting Bavo RNO Groep vindt het onterecht dat ze op moeten draaien voor de kosten van het opnemen van illegale mensen die ze door de staat verplicht wordt om gedwongen op te nemen. Sinds 2004 zijn geestelijke gezondheidszorg instellingen verplicht zelf de kosten te betalen voor illegale, psychiatrische patiënten die gedwongen moeten worden opgenomen. Dit kost de Bavo RNO Groep een half miljoen euro per jaar. Ze pikte dit niet langer en spande een rechtszaak aan tegen de staat.

De advocaat van de staat, R. de Groot redeneert dat deze kostenpost 'een risico is dat je op je neemt, als je er voor kiest om zorgverlener te worden.'

[meer...]

| § ¶Rammelen aan de poort van de gezondheidsfabriek

-----------------------------------------------------------------------------
Nieuws(at)biopolitiek.nl, nummer 73, 1 september 2006
--------------------------------------------------------------------------------

www.biopolitiek.nl

NIEUWS
1. Intro

2. Ethische bezwaren tegen nieuwe stamcel methode niet opgelost

3. Controleren artsen straks identiteit van 16 miljoen mensen?

4. Illegalen komen moeilijk aan zorg

5. Conferentie 'De Maakbare Mens'

6. Abonneren op deze mailinglijst?

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------
1. Intro

De genetica verandert het lichaam in een soort fabriek die zo productief en efficient mogelijk moet functioneren. De voortplanting wordt productgericht. Dat de genetische technologieen worden toegepast op vrouwenlichamen is vaak geen thema. Vrouwen worden als het ware ontlichaamd. Eind september houdt de Nederlandse Vrouwen Raad een conferentie waar het vrouwenperspectief centraal staat.

Vorige week was er weer een nieuwe doorbraak in de stamceltechnologie. Eentje die ethische bezwaren tegen gebruik van embryonaal materiaal zou wegnemen. Er zijn echter belangrijker vragen: Welke rol moet stamceltechnologie spelen in het ontwikkelen van betaalbare, toegankelijke en goede zorg voorzieningen? Voor illegalen wordt het steeds moeilijker bij ziekte hulp te krijgen. Ze komen niet voorbij de balies van de gezondheidszorg en worden dus niet meer door gekwalificeerde hulpverleners gezien. Invoering in de zorg van het Burger Service Nummer brengt niet alleen papierlozen, maar ook de huisartsen in – zij het een stuk lichtere- problemen.

[meer...]

| § ¶Conferentie 'De Maakbare Mens'

Donderdag 28 september vindt in Muziekcentrum Vredenburg in Utrecht de conferentie 'De Maakbare Mens' plaats. De conferentie is georganiseerd door de Nederlandse Vrouwen Raad (NVR). Ze wil 'u graag informeren over de huidige stand van zaken in de biotechnologie met stam- en eicellen en uw mening horen over de ethische en morele aspecten van de huidige ontwikkelingen voor vrouwen.'

Er zullen presentaties verzorgd worden door Marli Huijer, Donna Dickenson en Guido de Wert. Vervolgens zijn er deelsessies waarin verschillende onderwerpen aan de orde komen. Tenslotte is er een panel diskussie en een afsluiting.

Kijk op www.genderenduurzaamheid.nl/demaakbaremens voor meer informatie en om aan te melden.

Lees verder voor een leeswijzer opgesteld door Werkplaats Biopolitiek.

[meer...]

| § ¶Wat is dood

Deze zomer konden we ons weer even verbazen over leven en dood. Terry Wallis raakte in coma na een auto ongeluk in 1984 en leefde 19 jaar lang in een zogenaamde minimale bewuste toestand. In 2003 begon hij weer te praten, en vandaag de dag kan hij praten, tellen en zijn ledematen bewegen. NRC-Handelsblad rakelde dit miraculeuze fenomeen nog eens op omdat uit scans is gebleken dat zijn hersenen nieuwe zenuwuitlopers kregen. Neurologen publiceerden deze vindingen in het prestigeuze tijdschrift Journal of Clinical Investigation en denken dat een dergelijke groei van zenuwweefsel ook het ontwaken van andere comapatienten kan verklaren.

Drie Japanners ontwaken

Kort daarna las ik nog een verhaal over het ontwaken van mensen die hersendood waren verklaard. Een Japanse verzekeringsmaatschappij verklaarde op een congres over reizen en gezondheid hoe 3 Japanners een maand nadat ze in de VS en Canada hersendood waren verklaard ontwaakten nadat ze terug gevlogen waren naar Japan. De families van deze mensen waren het niet eens met de hersendood verklaringen van de artsen, en regelden een vlucht naar Japan.

[meer...]

| § ¶Polypil 'de enige oplossing'

Een 'polypil' , waarin verschillende medicijnen zijn verwerkt tegen hart-en vaatziekten, in te nemen door alle 50-plussers, is een droom van iedere farmaceut die kans maakt deze te mogen leveren. Een globale blik op de berichtgeving in Nederland over dit polypil voorstel – want het is deze week serieus gedaan- meldt bar weinig over farmaceutische interesses.

In 2004 meldde de Hartstichting al dat verscheidene farmaceutische bedrijven werken aan een 'polypil', die het leven van 55-plussers met gemiddeld 3,5 jaar verlengt. De pil is ook de meest effectieve strategie tegen hart- en vaatziekten, zei destijds internist dr. R. Nijhuis van het Erasmus Medisch Centrum (EMC) in Rotterdam in het Erasmus MC-blad Monitor. Nijhuis verwachtte dat de polypil, waarin verschillende medicijnen zijn verwerkt, er over één à twee jaar zou zijn en pleitte ervoor de combinatiepil aan alle 55-plussers voor te schrijven.

Uit promotie onderzoek van Nijenhuis, met een computermodel waarin preventie-strategieen werden uitgedrukt in gewonnen levensjaren, bleek dat niet alleen hartpatiënten, maar vrijwel alle 55-plussers baat bij de pil hebben.

[meer...]

| § ¶Kostenbesparing?

-----------------------------------------------------------------------------

Nieuws(at)biopolitiek.nl, nummer 72, 18 augustus 2006

--------------------------------------------------------------------------------

www.biopolitiek.nl

NIEUWS

1. Intro

2. Polypil 'de enige oplossing'

3. Wat is dood

4. Abonneren op deze mailinglijst?

--------------------------------------------------------------------------

1. Intro

Geld zou eigenlijk geen rol mogen spelen op momenten dat je zorg nodig hebt. Een ongeluk of ziekte kan iedereen overkomen. Gezondheids instellingen waren er oorspronkelijk voor bedoeld om mensen in nood te helpen.

Het agressieve anti-migratiebeleid van Nederland laat zien dat deze morele rol niet altijd door de overheid gewenst is. Illegale mensen blijken namelijk steeds moeilijker toegang te krijgen tot de zorg die ze nodig hebben. Onlangs won gelukkig een GGZ instelling een rechtszaak waardoor de staat gedwongen wordt toch te betalen voor psychiatrische behandeling voor illegaal verklaarde mensen.

Andere mensen in nood zijn bijvoorbeeld mensen in een minimale bewustzijns toestand. Deze mensen worden bedreigd door een steeds verder opgerekt idee van 'dood'. Deze nieuwsbrief bevat een bericht over enkele mensen die na hersendood te zijn verklaard toch weer 'uit de dood opstonden'. Achter deze steeds scherper wordende definitie van dood kan ook een kostenbesparings idee schuilgaan. Mensen in coma laten liggen kost geld, en er zouden bijvoorbeeld organen geoogst kunnen worden voor mensen die wel 'leven'.

Van de polypil is wat moeilijker te zeggen of het een kostenbesparing gaat opleveren. In ieder geval levert invoering ervan de farmaceutische industrie geld op, en dat levert vaak conflicten op met overheidsbeleid. Hieronder beschrijven we alvast wat politieke worstelingen rond deze nieuwe wonderpil.

[meer...]

| § ¶”Dwang in Zwang”

Positie psychiatrische patiënten in toenemende mate onder druk

Vrijdag 10 november 2006, Sociëteit de Witte, Plein 24 Den Haag

De laatste jaren is de aanpak van en de visie op de zorg voor mensen met (ernstige) psychische en/of psychiatrische problemen ingrijpend veranderd. De beweging van vermaatschappelijking heeft verder doorgezet en met de huidige stelselwijziging in de zorg worden steeds meer overheidstaken overgeheveld naar de gemeente en de vrije markt. Tegelijkertijd is er een toenemend accent op veiligheid en de toepassing van dwang komen te liggen. Sinds de invoering van de Wet Bopz in 1994 hebben diverse wetswijzigingen geleid tot meer mogelijkheden om mensen onder dwang op te nemen en te behandelen en een toename van het aantal dwangtoepassingen.

Met deze opeenstapeling van maatregelen komt de positie van mensen met (ernstige) psychische en/of psychiatrische problemen steeds verder onder druk te staan.

[meer...]

| § ¶De praktijk van prenatale diagnostiek onder de loep

Myra van Zwieten geeft in haar promotiewerk een uniek kijkje in de keuken van de prenatale diagnostiek praktijk. De dagelijkse problematiek van klinisch genetici, cytogenetici en laboranten in het klinisch genetische centrum te Amsterdam wordt voor het voetlicht gebracht. Van Zwieten probeert uit de doeken te doen hoe er wordt omgegaan met zogenaamde onverwachte resultaten tijdens prenatale diagnostiek.

'The target of testing' is de titel van het proefschrift, met de ondertitel: 'Dealing with 'unexpected' findings in prenatal diagnosis.' Kort gezegd probeert Van Zwieten uit te doeken te doen hoe er wordt omgegaan met zogenaamde onverwachte resultaten tijdens prenatale diagnostiek. Voordat ze haar bevindingen bespreekt worden eerst enkele termen uitgelegd en het onderzoek in een kader geplaatst.

 

Politieke lading van begrippen

Allereerst gaat haar onderzoek over de prenatale diagnostiek praktijk die bedoeld is om te kijken of een foetus het syndroom van Down heeft(1). Het gebruikelijke traject is een maternale serum screening bij vrouwen die een verhoogde kans hierop hebben(2). [meer...]

| § ¶Actie tegen biometrie in paspoort

Nog drie weken, dan worden, 26 augustus 2006, in Nederland de nieuwe biometrische-elektronische paspoorten en ID-bewijzen ingevoerd. Vanaf die dag aangemaakte persoonsbewijzen bevatten een chip met de volgende gegevens: - de weergave van een kleurenfoto die geschikt is om een gezichtscan te maken. - naam, voornamen; - geboortedatum; - geslacht; - documentnummer; - sofi-nummer (in de toekomst het uitgebreidere burgerservicenummer); - datum einde geldigheid document. Vingerafdrukken worden toegevoegd zodra de Europese Unie de technische specificaties heeft vastgesteld.

 

Critici van de actiegroep ID Nee startten een kaartenactie tegen biometrische persoonsbewijzen omdat invoering ervan mensen zonder zo`n persoonsbewijs uitsluit van het maatschappelijk verkeer.

In onderstaande tekst legt ID Nee stapsgewijs uit welke bezwaren er kleven aan het biometrisch persoonsbewijs.

Mensen die absoluut geen identificatiechip willen of tegen het vastleggen van biometrische lichaamskenmerken zijn hebben nog tot 18 augustus de tijd om daar zo lang mogelijk, maximaal 5 jaar, van verschoond te blijven.

[meer...]

| § ¶Uitsluiting

-----------------------------------------------------------------------------

Nieuws(at)biopolitiek.nl, nummer 71, 5 augustus 2006

--------------------------------------------------------------------------------

www.biopolitiek.nl

NIEUWS

1. Intro

2. Actie tegen biometrie in paspoort

3. De praktijk van prenatale diagnostiek onder de loep

4. Abonneren op deze mailinglijst?

--------------------------------------------------------------------------

1. Intro

Nog drie weken, dan worden, 26 augustus 2006, in Nederland de nieuwe biometrische-elektronische paspoorten en ID-bewijzen ingevoerd. Vanaf die dag aangemaakte persoonsbewijzen bevatten een chip met de volgende gegevens: - de weergave van een kleurenfoto die geschikt is om een gezichtscan te maken. - naam, voornamen; - geboortedatum; - geslacht; - documentnummer; - sofi-nummer (in de toekomst het uitgebreidere burgerservicenummer); - datum einde geldigheid document. Vingerafdrukken worden toegevoegd zodra de Europese Unie de technische specificaties heeft vastgesteld.

Critici van de actiegroep ID Nee startten een kaartenactie tegen biometrische persoonsbewijzen omdat invoering ervan mensen zonder zo`n persoonsbewijs uitsluit van het maatschappelijk verkeer.

Uitsluiting van de samenleving is een biopolitiek mechanisme dat reeds op de voortplanting wordt losgelaten. Foetussen die het syndroom van Down zouden kunnen hebben, worden uitgeselecteerd voor nader onderzoek. Myra van Zwieten promoveerde op de praktijk van deze prenatale diagnostiek en gaf een kijkje in de keuken. Ze probeert uit de doeken te doen hoe er wordt omgegaan met zogenaamde onverwachte resultaten tijdens prenatale diagnostiek. Bij het lezen van haar werk zat Herman, die het proefschrift voor u recenseert, zich voor te stellen hoe al die mensen dagelijks in die laboratoria aan het werk zijn, cellen aan het kweken zijn, overleggen, met mensen praten over de resultaten, puncties in vrouwenlichamen doen, etc., alleen omdat Down niet wordt gezien als een variatie op het leven die er gewoon mag zijn.

[meer...]

| § ¶Polderwind spuit leus op hoofdkantoor Agis

Persbericht 17-7-2006 op Indymedia.nl

In de avond van 17 Juli heeft actiegroep Polderwind met spuitbussen het hoofdkantoor van zorgverzekeraar Agis bespoten. Onder het welkomstbord van Agis, staat de tekst 'zorg is geen handel'.

Deze actie is als protest tegen het huidige verzekerings stelsel. Vanuit het gehele land stromen klachten binnen van huisartsen en ziekenhuizen, die de kwaliteit van hun sector drastisch achteruit zien gaan, omdat ze zich moeten aanpassen aan de wensen van de verzekeringsmaatschappijen.

Agis heeft het Amsterdamse Slotervaartziekenhuis dusdanig onder druk gezet, waardoor het zijn afdeling Spoedeisende hulp moest afstoten, hetzelfde geldt voor de afdeling Moeder & Kind, waaronder gynaecologie, verloskunde en kraamzorg vallen. De verzekeraar meent dat de ziekenhuiszorg in Amsterdam-West ingrijpend moet worden gereorganiseerd.

[meer...]

| § ¶Autism Every Day: een controversiële film

De film 'Autism Every Day', uitgebracht door de 'pro-cure' organisatie Autism Speaks, heeft een behoorlijke controverse veroorzaakt. De gewraakte passage uit de film gaat over een moeder van een autistisch kind die zegt dat ze met haar autistische kind van een brug afgereden zou zijn, ware het niet dat ze ook nog een neuro-normaal kind heeft. 'Dit is een van de voorbeelden waarin het hebben van moordlustige gedachten ten aanzien van autistische kinderen als normaal en begrijpelijk wordt gepresenteerd,' reageert Stephen Drake van Not Dead Yet.

Autism Speaks, een organisatie die zich presenteert als belangenbehartigers voor autisten, lijkt eerder het bestaan van autisten te ondermijnen. De beschrijving van haar doelen op de website is veelzeggend: 'We leggen ons toe op het financieren van wereldwijd biomedisch onderzoek naar de oorzaken, het voorkomen, behandelen en genezen van autisme.' Natuurlijk zeggen ze ook op te komen voor de positie van autisten, en mensen 'hoop te geven in het omgaan met de moeilijkheden van deze afwijking'.

Autism Speaks zegt niets over het door vele autisten aangehangen 'no-cure' perspectief, wat uitgaat van de mening dat autisme niet een ziekte is, maar een variatie op het menszijn.

[meer...]

| § ¶Not Dead Yet protesteert bij de jaarlijkse Bioethiek conferentie in Albany NY

Succesvol protest maakt activist tot belangrijkste spreker

Vertaald van de website: http://www.rochestercdr.org/20060714ndy.html

De ochtend van 13 juli 2006 begon met een aanhoudende motregen over de stad Albany, New York. Een buslading activisten uit Rochester reisde af naar de hoofdstad van de staat om, ter ondersteuning van Not Dead Yet, hun stem te laten horen bij de Alden March Bioethics Conference die gehouden werd in het Crown Plaza Hotel. Ze werden vergezeld door anderen uit Binghamton, Albany en de Chicago regio.

Om 10.00 uur werden de actievoerende ADAPT-ers * door Bruce Darling begroet terwijl ze uit de bus stapten. Vanuit de bus bewogen de meer dan 40 activisten naar de overkant van de straat om droog te blijven onder het Ten Eyck Building.

[meer...]

| § ¶Protest

-----------------------------------------------------------------------------

Nieuws(at)biopolitiek.nl, nummer 70, 21 juli 2006

--------------------------------------------------------------------------------

www.biopolitiek.nl

NIEUWS

1. Intro

2. Polderwind spuit leus op hoofdkantoor Agis

3. Autism Every Day: een controversiële film

4. Succesvol protest maakt activist tegen Bio-ethiek congres tot belangrijkste spreker

5. Abonneren op deze mailinglijst?

---------------------------------------------------------------------------------

1. Intro

Nummer 70 alweer, vol met akties en precies 70 jaar na het begin van de Spaanse Revolutie, het meest concrete voorbeeld dat een anarchistisch georganiseerde samenleving kan werken. Hoe de zorg tijdens deze sociale revolutie georganiseerd was is ons niet bekend, maar als iemand daar wat over weet houden we ons van harte aanbevolen. Uitsluiten van 'illegalen' van zorg zal in het revolutionaire kamp niet gebeurd zijn; buitenlandse anti-fascisten waren juist welkom om mee te helpen in de strijd tegen de fascistische Falange troepen o.l.v. Generaal Franco.

Sinds twee jaar krijgt de GGZ geen geld meer voor hulpverlening aan 'illegalen'. De Gelderse Roos (Ede-Arnhem) 'kon niet meer betalen' na de tonnen per jaar die ze uitgaven. Sommige medewerkers verlenen de hulp nu in vrije tijd. De ongehoorzaamheid aan het ministerie van VWS die sommige GGZ instellingen openlijk aan de dag leggen door 'illegalen' te helpen geeft hoop. Nu de instellingen, de Rotterdamse Bavo RNO Groep voorop, het geld voor de behandelingen claimen bij VWS proberen ze in feite echt gemeenschappelijk te maken wat gemeenschappelijk en voor ieder toegankelijk zou moeten zijn: goede (basis)gezondheidszorg.

Verzekeraar Agis werd belaagd wegens het wegsaneren van afdelingen uit Slotervaartziekenhuis, dat in handen van investeerders, zoals het Rotterdamse vastgoedconcern Fortress, moet komen. De Ondernemingsraad weigert twee door Fortress geplaatste bestuursleden te accepteren die elders in financiele opspraak zijn geraakt.

De Amerikaanse gehandicaptengroepering Not Dead Yet kwam in actie tegen een film en een congres. Op het Bioethiek congres werd over gehandicapten gepraat zonder hen. Althans, tot een contingent gehandicapte actievoerders naar binnen drong en de hoofdrol voor zich opeiste. Met succes, maar zonder sprekersvergoeding. Tegen een film die goedpraat dat een moeder haar autistische kind wil vermoorden is op een weblog over en door autisten een campagne gestart. Je moet je verweren als je niet ten onder wilt gaan.

[meer...]

| § ¶Prenatale selectie breidt zich uit

Nu IVF een steeds vaker voorkomend verschijnsel is geworden, ontstaat er een markt voor het testen van embryo's alvorens ze in een vrouw worden geimplanteerd. De al langer bestaande praktijk van prenatale diagnostiek daarentegen heeft als grote nadeel dat het in veel gevallen een ingreep vereist bij de zwangere vrouw. Een vruchtwaterpunctie of vlokkentest moet een redelijk zekere schatting van een risico op een bepaalde toestand opleveren. Er is weefsel van het embryo nodig om een goede test te kunnen uitvoeren. Bovendien is na deze test de enige keuze, wel of geen abortus.

Gezien de nadelen van prenatale diagnostiek is het niet verwonderlijk dat het testen van embryo's alvorens ze in te planten steeds populairder wordt. De IVF procedure is weliswaar vrij belastend voor de vrouw, maar er hoeft niet meer over abortus nagedacht te worden. Er is immers nog geen sprake van een zwangerschap en er kan gekozen worden voor het gewenste embryo zonder van een ingreep als abortus gebruik te hoeven maken. Deze manier van testen wordt pre-implantatie diagnostiek genoemd. In dit artikel een aantal ontwikkelingen op dit terrein op een rijtje.

Borstkanker screening toegestaan

De Britse Human Fertilisation and Embryology Authority (HFEA) heeft onlangs groen licht gegeven voor het screenen van embryo's op borstkanker voor implantatie. Hiermee worden duizenden draagsters van het BRCA1 en BRCA2 gen in staat gesteld hun dochters een erfelijke aanleg voor borstkanker te besparen, meldt Mark Henderson in The Times (Henderson, 2006). Henderson maakt een vergelijking met het 'plukken van de mooie kersen'.

[meer...]

| § ¶Voortplantingsbureau tegen vergrijzing

Bart Fauser, voortplantingsdeskundige en Stijn Hoorens, bestuurskundige, spraken dinsdag 27 juni 2006 op radio 1 in het VPRO programma Noorderlicht over het inzetten van IVF tegen vergrijzing. Vrouwen in Nederland krijgen te weinig kinderen aldus de bestuurskundige en IVF zou daartegen helpen. (1)

Hoorens werkt bij het 'non-profit' bureau RAND Europe, dat een door het Zwitserse farmaceutische bedrijf Ferring gesubsidieerd rapport uitbracht dat pleit voor inzet van IVF tegen vergrijzing. 'Europese overheden zijn steeds bezorgder over de sociaal-economische gevolgen en zij zijn steeds vaker geneigd beleidsmaatregelen te treffen die de dalende geboortecijfers een halt kunnen toeroepen', meldt Rand Europe in haar persbericht. “IVF helpt paren die graag kinderen willen, maar moeite hebben om zwanger te raken”, aldus RAND onderzoeker Stijn Hoorens. “Het is dus een van de meest directe strategieën om de barrières richting ouderschap weg te nemen.”

[meer...]

| § ¶Gecontroleerde voortplanting

-----------------------------------------------------------------------------

Nieuws(at)biopolitiek.nl, nummer 69, 7 juli 2006

--------------------------------------------------------------------------------

www.biopolitiek.nl

NIEUWS

1. Intro

2. Voortplantingsbureau tegen vergrijzing

3. Prenatale selectie breidt zich uit

4. Abonneren op deze mailinglijst?

-------------------------------------------------------------------------------

1. intro

Het moest er eens van komen: Voorstellen om nieuwe voortplantingstechniek in te zetten bij verdere optimalisering van de bevolkingsgrootte. De vergrijzing komt er immers aan, waardoor tekort aan arbeidskrachten zou ontstaan. Immigratie is niet zo`n populaire optie in ontstellend xenofoob Nederland, dus moeten meer (witte) vrouwen aan de kinderen. Waarbij IVF een steeds aanvaardbaardere optie wordt. Dat biedt mogelijkheden voor pre-implantatie diagnostiek van de embryo`s. Bijvoorbeeld op 'autisme-genen'. Er komen vele andere testen. Tot wel zesduizend 'nieuwe ziekten en aandoeningen kunnen worden opgespoord' volgens de Britse wetenschapster mw Marrin.

Radicale feministes van Rote Zora vochten in de jaren tachtig voor het recht om anders te zijn dan het gemiddelde, het recht om niet tot economische prestaties in staat te zijn en om zich te verzetten tegen de strategie van het kosten-baten-denken, het recht om zich te verzetten tegen de door artsen, genetici en politici gekweekte angst voor een gehandicapt kind, en tegen de opvatting dat ziekten en handicaps individuele problemen zijn.

Ook nu klinkt gelukkig strijdbaarheid van Simone Aspis, campagne medewerkster voor de Britisch Council of Disabled People. 'Het uitselecteren van autisme zou een angst opwekken dat iedereen die op enige manier anders is niet geaccepteerd zal worden. Screenen op autisme zou een samenleving creëren waarin alleen perfectie wordt gewaardeerd'. De stroom van eenzijdige technologie optimistische, medisch en economisch georiënteerde informatie moet doorbroken worden. Er moet veel meer aandacht komen voor een sociale kijk op leven, ziekte en de verschillende condities waarin een mens kan leven.

[meer...]

| § ¶The Genographic Project: 'een reis in de genen'

Op 26 mei jongstleden riep het United Nations Permanent Forum on Indigenous Issues (UNPFII) de World Health Organisation (WHO) en de Mensenrechten Commissie die onderzoek doet naar de doelstellingen van het Genographic Project, op het Genographic Project onmiddellijk stop te zetten. Het Genographic Project ambieert het in kaart brengen van hoe mensen de wereld bevolkt hebben. Honderd duizenden DNA monsters zullen hiertoe van inheemse volkeren verzameld moeten worden.

Antropologen naar de maan

Het Genographic Project werd op 13 april 2005 gelanceerd door de National Geographic Society (bekend van het TV station en het tijdschrift met de mooie foto`s) en IBM met het doel de migratie geschiedenis van de mensheid in kaart te brengen. In tegenstelling tot het eerder op de klippen gelopen Human Genome Diversity Project (HGDP) <http://www.biopolitiek.nl/pivot/entry.php?id=72#body> is dit project volledig privaat gefinancierd. IBM's Computational Biology Center zal de computer technologie leveren voor dit 40 miljoen dollar kostende project.

[meer...]

| § ¶Laatste BioBrief is uit!

Na tien jaar uitgeven van BioBrief stoppen we ermee. Het is al tien jaar verliesgevend, de abonnee-werving loopt erg moeizaam. Sinds eind 2003 maken we iedere twee weken een digitale nieuwsbrief met twee, soms drie, bijna altijd zelf geschreven artikelen.

Werkplaats Biopolitiek wil in het Nederlands, de meest toegankelijke taal voor de meeste mensen in Nederland, schrijven over gezondheidspolitiek en bevolkingspolitiek. Onze kritische visie rond deze onderwerpen is tamelijk uniek in Nederland. Via de digitale nieuwsbrief en de website bereiken we veel

meer mensen dan met de BioBrief.

[meer...]

| § ¶Oud & Nieuw

-----------------------------------------------------------------------------

Nieuws(at)biopolitiek.nl, nummer 68, 21 juni 2006

--------------------------------------------------------------------------------

www.biopolitiek.nl

NIEUWS

1. Intro

2. Laatste BioBrief is uit!

3. The Genographic Project: 'een reis in de genen'

4. Abonneren op deze mailinglijst?

---------------------------------------------------------------------------------

1. Intro

Zoals onze vaste lezers wel gewend zullen zijn is er weer slecht nieuws te melden. Twee zeer verschillende onderwerpen deze keer.

Met verdeelde gevoelens mogen wij de laatste BioBrief aankondigen. In tien jaar tijd hebben we 15 nummers BioBrief gemaakt en verspreid. De technologische revolutie heeft inmiddels papieren uitgaven grotendeels achterhaald, zowel qua verspreiding als wellicht qua milieu aspecten. Onze elektronische nieuwsbrief heeft een bereik dat de BioBrief al gauw met een factor vier overtreft. Met deze Biopolitiek nieuwsbrief proberen we uiteraard onze kritische houding verder vorm te geven en door te zetten.

Het tweede slechte nieuws is eigenlijk ook een beetje goed nieuws. We konden het niet laten eens iets te schrijven over een volgend plunder project, het Genographic Project. Deze neo-kolonialistische praktijk wil lichaamsmateriaal van mensen van honderden inheemse volkeren verzamelen en bestuderen. Een lichtpuntje is de overwinning van protesterende groepen om een United Nations werkgroep zover te krijgen een negatief advies aan de WHO uit te brengen over dit project. Toch moeten we de neiging allerlei biobanken op te zetten goed in de gaten blijven houden.

[meer...]

| § ¶Grenzen aan genezen

Stuart Blume heeft met dit boek een prachtig relaas geschreven over de relaties tussen een techniek en de verschillende culturen waarin deze techniek ingebed is. De techniek waarover het gaat is het cochleaire implantaat, een apparaat dat in het oor wordt geimplanteerd en verbonden wordt met de gehoorzenuw. Naast een grote hoeveelheid feitelijke informatie heeft het boek ook een zeer persoonlijke inslag. De aanleiding van het onderzoek was de ontdekking van de doofheid van zijn zoontje.

Het boek bevat een veelheid aan interessante ideeën over technologie en samenleving die ik niet allemaal kan bespreken. Een aantal opvallende zal ik de revu laten passeren.

[meer...]

| § ¶Grenzen aan genezen

-----------------------------------------------------------------------------
Nieuws(at)biopolitiek.nl, nummer 67, 9 juni 2006
--------------------------------------------------------------------------------

www.biopolitiek.nl

NIEUWS
1. Intro
2. Grenzen aan genezen
3. Ouders aan zet
4. Abonneren op deze mailinglijst?

---------------------------------------------------------------------------------
1. Intro

Wanneer er zich een nieuwe technologie aandient is deze vaak omgeven met allerlei onzekerheden en twijfels. De technische kant van de technologie is vaak redelijk bekend. Echter een techniek is niets waard zonder een goede maatschappelijke inbedding. Stuart Blume schrijft in zijn boek 'Grenzen aan genezen' over het conchleair implantaat als technologie en de sociale gevolgen die deze technologie kan hebben.

Momenten van verzet en strijd maken de machtsverhoudingen zichtbaar. Zo verzetten de dovengemeenschappen in verschillende landen zich sterk tegen het implantaat. Ze zien het als een bedreiging voor de dovencultuur en verwijten media en medische professionals het implantaat als een te positief middel te presenteren. Een verslag van dit verhelderende boek staat hieronder.

Ook 'Ouders aan Zet' voelt onmacht in haar middelen goed voor hun kinderen te kunnen zorgen. Voor minister Hoogervorst lijkt bezuinigen op de zorguitgaven van groter belang te zijn dan de zorg voor gehandicapte kinderen. De belofte om ouders toegang tot informatie te verschaffen wordt niet waargemaakt. 'Ouders aan zet' pleit in hun petitie hieronder voor het oprichten van een soort consumentenbond die onafhankelijke informatie kan verzamelen en geven over beleid rond gehandicapten, en daarmee de onderhandelingspositie van ouders voor hun kind kan versterken.

[meer...]

| § ¶Gedragscode kinderartsen voor patiënten zonder papieren

Kinderartsen moeten in de bres springen voor kinderen van asielzoekers en illegalen. Volgens een nieuwe gedrags­code van de Nederlandse Vereniging voor Kindergenees-kunde (NVK) moeten kinderartsen onder andere bezwaar maken tegen het uitzetten van een kind dat onder behandeling staat, indien de uitzetting schadelijke gevolgen voor het kind heeft. [meer...]

| § ¶Gezondheidszorg zet asielzoekers in de kou

29-05-06 •

Asielzoekers en illegalen krijgen steeds moeilijker toegang tot medische zorg. Sommige ziekenhuizen en GGZ´s weigeren ze aan de balie, andere behandelen wel en eisen actie van de politiek. "Ik schaam me dood, als arts en als Nederlander."

[meer...]

| § ¶Cultuur van de armoede?

Met het boek 'Leven aan de onderkant', van de Britse psychiater Theodore Dalrymple, kreeg het debat over de verzorgingsstaat in Nederland een nieuwe impuls. Het debat over vergrijzing weet het nog niet te verdringen, maar Dalrymples anecdotisch boek over de onderkant van de samenleving die zou volharden in asociaal en crimineel gedrag zaagt hard aan de poten onder de verzorgingsstaat.

Bij de gemeenteraadsverkiezingen van maart 2006 stonden de voedselbanken, armoede en verhoging van de uitkeringen in de belangstelling en won 'links' de verkiezingen. Geheel onterecht volgens de aanhangers van de theorie van de cultuur van de armoede. Lijdzaamheid, geen verantwoordelijkheid nemen door de armen zelf, volgt uit een dienende overheid, meent Dalrymple. Uitkeringen zouden volop worden verstrekt, zonder dat daar eisen aan worden verbonden. Ondertussen verloedert de moderne
cultuur, waardoor ook zedelijkheid achterwege blijft. Het gevolg: een zootje onverantwoordelijke en gedegenereerde Britten bevolkt de wijken, neukt er daar lustig op los, en verlaat de vrouwen doorgaans tijdens of vlak na de zwangerschap. Volgens Dalrymple is het meer regel dan uitzondering dat alleenstaande moeders kinderen van twee of meer verschillende mannen opvoeden, zonder daar enige financiële of andere steun van de mannen bij te krijgen. Die kinderen groeien doorgaans op voor galg en rad, aldus Dalrymple, wat de problemen alleen nog maar erger maakt.

Sociaal-darwinisme

Er is een tendens om het 'eigen verantwoordelijkheid' principe te onderbouwen met anecdotes over onverantwoordelijke armen. En met theorien die soms verdacht veel lijken op het sociaal-darwinisme van eind 19-de eeuwers als Herbert Spencer (1820-1903), een van de eerste sociaal-darwinisten. Zij bepleitten een praktische boykot van sociale en medische ondersteuning van de armen, zieken en zwakken uit de arbeidersklasse. Door 'natuurlijke selectie' en laissez faire (vrije markt) zouden de sterksten komen bovendrijven. Dit paste bij de
economische ontwikkelingsstand van het vrije concurrentie kapitalisme. [meer...]

| § ¶Verslag NSF workshop Verzet tegen geneticalisering

Werkplaats Biopolitiek organiseerde zaterdag 20 mei een workshop tijdens het Nederlands Sociaal Forum in Nijmegen. Omdat steeds meer mensen te maken krijgenmet kennis over hun genen en andere aspecten van de genetische test praktijkkozen we het onderwerp: verzet tegen geneticalisering. Over hoe mensen in het algemeen omgaan met deze nieuwe vorm kennis valt voldoende te lezen in kranten,tijdschriften, boeken en andere media. Wij wilden een keer de minder algemeengehoorde visies op geneticalisering de revu laten passeren en aan het woord laten komen.

De prikkelende inleiding van Herman van Wietmarschen bracht een geanimeerde discussie op gang waar 14 van de zestien deelnemersters geanimeerd aandeelnamen. Normalisering, de dwang je aan te passen aan heersende normen, werdhet kernbegrip van de diskussie. De samenleving eist productieve 'normale' mensen die zoveel mogelijk mee moeten doen aan de rat-race, zo bleek uitverschillende verhalen van aanwezigen. Geneticalisering creert nieuwe kennis ennieuwe normen, en daarmee nieuwe normaliteit. Mensen gaan buiten de boot vallen vanwege hun genen, zoals dat nu al gebeurt met mensen met beperkingen.

Veel mensen vertelden over hun persoonlijke worstelingen met discriminatie en stigmatisering door de samenleving. Aan de ene kant werd er gesproken overpersoonlijke emancipatie om boven je 'beperking' uit te stijgen. Aan de anderekant staat de vraag in hoeverre je je moet aanpassen om mee te mogen doen (normaliseren) in deze samenleving.Iedereen was het er over eens dat iedereen mee zou moeten mogen doen.De samenleving moet zo ingericht zijn dat mensen kunnen bijdragen naar vermogen. Geneticalisering als nieuwe vorm van normalisering bleek een goedeinvalshoek te zijn om op een kritische manier de technologische ensociale effecten van de genetische test praktijk te bespreken.

Zie ook: http://www.biopolitiek.nl/pivot/entry.php?id=343#body

| § ¶Cultuur van de armoede?

[Biopolitiek 66], Cultuur van de Armoede?, 26 mei 2006

www.biopolitiek.nl

1. intro
2. Verslag NSF workshop Verzet tegen geneticalisering
3. Cultuur van de armoede?
4. abonneren op deze nieuwsbrief

-----------------------------------------------------------

1. intro

Op het Sociaal Forum in Nijmegen hield Werkplaats Biopolitiek een goed verlopenworkshop over verzet tegen geneticalisering. Aan de ene kant werd er gesprokenover persoonlijke emancipatie om boven je 'beperking' uit te stijgen. Aan deandere kant staat de vraag in hoeverre je je moet aanpassen om mee te mogen doen (normaliseren) in deze samenleving. Geneticalisering als nieuwe vorm vannormalisering bleek een goede invalshoek te zijn om op een kritische manier detechnologische en sociale effecten van de genetische test praktijk te bespreken.

Onverantwoordelijk gedrag, een zogenaamde 'Cultuur van de armoede' zou de armengevangen houden, waardoor hogere inkomens weggegooid geld zouden zijn. Volgens
de meest neo-conservatieve aanhangers van die theorie moeten de armen 'hun broek leren ophouden' in plaats van spreken over 'rechten'. Deze visie is welelitair maar niet nieuw; eind 19de eeuw vonden machthebbers hun recht van desterkste een natuurwet waaraan niet getornd moest worden. De haat tegen 'zwakkeren' lijkt toe te nemen getuige maatregelen om meer 'eigenverantwoordelijkheid' toe te schuiven naar mensen die afhankelijk zijn van desolidariteit in de samenleving.

[meer...]

| § ¶Niet in de genen maar naast de genen

Het Humane Genoom Project is afgerond, de blauwdruk van het leven hebben we in handen. De verwachting was dat we nu alle ziekten konden genezen. Echter tijdens het ontrafelen van het genoom werd duidelijk dat de zaken toch iets ingewikkelder in elkaar zaten dan gedacht werd. Een nieuw vakgebied ontsproot: de epigenetica.

Het onderwerp genen werd heel populair. De meest uiteenlopende eigenschappen van mensen zouden ineens genetisch bepaald zijn zoals: verlegenheid, depressiviteit, angst, intelligentie, homosexualiteit, criminaliteit, alcoholisme, etc. Dit deterministische beeld werd gevoed door allerlei ontdekkingen over genen en hun eigenschappen. Twee hoekstenen van de moderne biologie werden: alles ligt uiteindelijk vast in de genen, en erfelijk materiaal verandert alleen bij toeval.

Determinisme heeft altijd tegenover een beeld gestaan dat meer nadruk legt op de invloed van de omgeving. Niet genen bepalen hoe wij zijn, maar de omgeving bepaald dat. Er is een nieuwe tak van wetenschappelijke sport opgestaan die een relatie legt tussen genen en de omgeving: de epigenetica. De twee hoekstenen van de biologie worden op de proef gesteld, schrijft Eric Richards, professor aan de universiteit van Washington (Richards, 2006). Kort gezegd gaat epigenetica over allerlei vormen van erfelijkheid die niet door het DNA wordt veroorzaakt.

[meer...]

| § ¶Workshops op NSF

[Biopolitiek 65], 12 mei 2006

www.biopolitiek.nl

1. intro
2. workshops over gezondheidspolitiek
3. Niet in de genen maar naast de genen
4. abonneren op deze nieuwsbrief
-----------------------------------------------------------
1. intro

Volgend weekend is het Nederlands Sociaal Forum. Over gezondheidspolitiek zijn er een aantal workshops, waarvan twee (mede) door Werkplaats Biopolitiek zijn
georganiseerd.
Over een nieuw fenomeen aan het genetica front, de epigenetica, gaat een ander artikel van Herman van Wietmarschen. Epigenetici richt zich op meer dan de genen, ook de omgeving van die genen staat in hun belangstelling. Met de komst van epigenetica is de het nature nurture debat niet meteen beslecht. Wel zou de balans weer een beetje terug kunnen slaan naar de nurture kant. De vraag blijft denk ik hoe er wordt omgegaan met de resultaten van onderzoek, zowel op maatschappelijk als politiek vlak.

[meer...]

| § ¶Anarchisme en gezondheidszorg

Dinsdag 25 april 2006 vond tijdens het Anarchisme en Verzet Festival in Wageningen bij Studium Generale een avond plaats over anarchisme en gezondheidszorg. De actuele thema`s eigen verantwoordelijkheid en collectieve verantwoordelijkheid zouden in anarchistisch en in liberaal perspectief worden geplaatst, maar vertegenwoordigers van het liberale gedachtegoed konden niet bereid worden gevonden te komen. Wel spraken Jeroen Breekveldt van Werkplaats Biopolitiek en Jan Verhaegh van het Clientencentrum GGZ in Zuid Limburg.

Je hoort het steeds vaker; 'de' gezondsheidszorg wordt te duur. Het aanbod op de gezondheidszorgmarkt staat echter nauwelijks ter discussie, laat staan dat we als samenleving beslissen welk aanbod er is. En dus duiken er in dit liberale ideaal telkens nieuwe technologieën en apparaten op, die als weldaad voor de mensheid worden aangeprezen. De individuele patiënt die naar de dokter wil, wordt echter in toenemende mate afgeschilderd als een overconsumeerder van (dure) zorg.
Op dit moment is het geloof in de maakbaarheid van het individu dominant. Hierdoor horen we steeds vaker uitspraken zoals 'het nemen van eigen verantwoordelijkheid'. De verzekeraar wil je straffen als je te veel eet, drinkt of rookt. Individuen krijgen steeds meer plichten, en de samenleving juist minder. Anarchisme is gebaseerd op zowel eigen verantwoordelijkheid nemen als op solidariteit.

bestaanszekerheid
Een inleiding op het anarchisme als oorspronkelijk socialistische stroming met een sterk vrijheidslievende inslag gaf aan dat in een anarchistische samenleving er bestaanszekerheid zou zijn. De beschikbare middelen worden immers democratisch beheerd en de producten van de arbeid zijn voor ieder toegankelijk. Een utopisch perspectief dat echter een deel van de ongezonde stress over niet rond kunnen komen wegneemt. Omdat ook milieuvervuilende productiewijzen minder voor zullen komen omdat winst maken geen doel meer is van de economie, valt daar ook gezondheidswinst te behalen.

[meer...]

| § ¶Spinozalens voor Donna Dickenson

Aanstaande vrijdag zal de filosoof Donna Dickenson de prestigieuze Spinozalens in de Amstelkerk in Amsterdam in ontvangst nemen. Vanaf 16.00 uur is er de gelegenheid deel te worden van haar ideeën over de medische ethiek.

De Trouw van 14 februari bracht een prikkelend artikel over Dickenson's kijk op handel in lichaamsmateriaal. Ze signaleert dat het vrouwen lichaam steeds meer waarde krijgt als bron van allerlei grondstoffen voor de wetenschap en voortplantingstechnologieën. Zo is er bijvoorbeeld een grote vraag naar eicellen, die natuurlijk uitsluitend door vrouwen geleverd kunnen worden en wel door middel van een vervelende hormoonbehandeling en pijnlijke extractieprocedure.

Vrije wil
Dickenson probeert een feministische visie te ontwikkelen op hoe er omgegaan moet worden met die verhandelbaarheid van lichaamsmateriaal. Ze stelt dat we ons lichaam niet als eigendom kunnen definieren, 'omdat dat vervreemdend werkt' (Trouw, 2006). Deze stelling sluit aan bij de discussie die we binnen Werkplaats Biopolitiek vaak voeren en naar buiten brengen over deze ingewikkelde problematiek (*).

[meer...]

| § ¶'Eigen verantwoordelijkheid'

[meer...]

| § ¶Avond over Anarchisme & gezondheidszorg

Dinsdag 25 april houdt Werkplaats Biopolitiek i.s.m. Studium Generale een avond over Anarchisme & gezondheidszorg in het kader van het Anarchismefestival 2006

Van 24 april tot en met 1 mei 2006 is in Wageningen het Anarchismefestival. Een week lang lezingen, workshops, films, bands en een tentoonstelling rondom het thema anarchisme.

Dinsdag 25 april Anarchisme & gezondheidszorg met Jan Verhaegh (clientenraad GGZ) en Jeroen Breekveldt (Werkplaats Biopolitiek)

Aanvang 20.00 uur in Studium Generale, LA 13, Lawickse Allee 13 Wageningen

[meer...]

Keywords: theorie,anarchisme,eigen verantwoordelijkheid

| § ¶'We have a dream too'

De confrontatiepolitiek van Ayaan Hirsi Ali tegen 'radicale' islamieten is niet geheel nieuw. In de VS werden een eeuw geleden immigranten in de gaten gehouden vanwege hun 'onamerikaanse' houding *. Vaak ging het om anarchisten - die heel andere, want seculiere en libertair-socialistische idealen hadden - maar de vrees van machthebbers voor oncontroleerbare, moeilijk inpasbare groepen mensen is kennelijk van alle tijden.

In de VS werden destijds wetten gemaakt om bepaalde groepen immigranten buiten te houden. In 1911 riep de Dillington Commissie voor Immigratie op tot 'selectieve' immigratie en werd een soort inburgering ter handgenomen, die allengs verplicht werd gesteld. Engelse les, gesponsord door overheid en industrie (met name Henry Ford`s English School werd als pionier gezien in deze amerikanisering), focuste op het ontwikkelen van patriotisme en politiek conservatisme. In 1920 werd Harry Laughlin, een van de belangrijkste eugenetici, na een getuigenis op een hoorziting van het House over immigratie-beperking, aangesteld als 'expert eugenics agent' van het House. Een jaar later nam het Congress een wet voor immigratiebeperking uit zuid-en oost Europa aan omdat deze immigranten 'niet assimileerbaar' en 'filthy un-American' zouden zijn.

[meer...]

| § ¶Nuance of confrontatie voor BV Nederland

CDA en VVD, om van de LPF en Wilders maar te zwijgen, honen het rapport van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid dat zegt dat er in Nederland veel te eenzijdig en hard gesproken wordt over moslims (0). Van Ayaan Hirsi Ali (VVD) mag het 'in de prullebak'. Volgens de WRR is in Nederland een klimaat ontstaan van confrontatie en wantrouwen tussen moslims en niet-moslims. En: het politieke en publieke debat getuigt van onvoldoende kennis van de islam. Aan confrontatie-aanhanger Hirsi Ali is de nuance niet besteed. Deze zelfbenoemde aanhanger van de 'liberale jihad' voorspelt liever een onheilspellende demografische overname van Europa door moslims: 'op enig moment zal de de meerheid van de Europeanen uit moslims bestaan'.

Hirsi Ali eist het nauwgezet bijhouden van de demografische ontwikkelingen*. Dit gebeurt al, maar wat wil Ayaan Hirsi Ali ermee? 'Bevolkingspolitiek bedrijven? Kinderquota per ethnische groep? Lebensborn-filialen stichten?', vraagt ondernemer Gert Tetteroo zich ge-ergerd af in De Volkskrant **. Naast Tetteroo`s bijdrage geeft oud planoloog Hans Schenk aan dat doemscenario`s als Hirsi Ali die maakt hem bekend voorkomen.

[meer...]

Keywords: bevolkingspolitiek,hirsi_ali,migranten

| § ¶'We have a dream too'

-----------------------------------------------------------------------------
Nieuws(at)biopolitiek.nl, nummer 63, 13 april 2006
--------------------------------------------------------------------------------

www.biopolitiek.nl

1. intro
2. Nuance of confrontatie voor BV Nederland
3. 'We have a dream too'
4. abonneren op deze nieuwsbrief

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
1. intro

Er valt best wat af te dingen op het ophefmakende rapport van de WRR, dat kritisch is over de eenzijdig negatieve bejegening van de islam door vertegenwoordigers van de Nederlandse staat. Betrekkingen met Hamas en Hezbollah aangaan, zoals de WRR bepleit, is dubieus, zo niet verderfelijk vanuit anarchistisch oogpunt. Deze uiterst conservatieve islamitische bewegingen met een sociaal-conservatieve praktijk, zijn slecht voor mensen die zich willen bevrijden van patriarchaat, hetero-dominantie, de beknellende voorschriften van een religieuse cultuur, militarisme, ongelijke bezitsverhoudingen en van autoritair gezag. Hezbollah en Hamas zijn daarnaast een gevaar voor (linkse en rechtse) Joden in Israel, omdat ze Israel willen vernietigen.

De WRR geeft in haar binnenlandse aanbevelingen wel een broodnodige nuance op het bij tijd en wijle bijna hysterische debat rond 'moslims' in Nederland. Sommige exponenten van deze hysterie bepleiten zelfs een bevolkingspolitiek tegen het oprukken van de islam. Gelukkig is er ook nog reden tot optimisme want in de VS bloeit een beweging van migranten * die weinigen voor mogelijk houden in Europa. Aanleiding is een nieuwe wet die illegaal verblijf en hulp aan 'illegalen' strafbaar maakt. De al een week aanhoudende straatprotesten van miljoenen 'clandestinos', mensen zonder papieren, in de grote Amerikaanse steden getuigen van een ongelooflijke kracht.
Mensen zonder papieren zijn het meest kwetsbaar en toch lukt het hen zich zo groots te manifesteren, na(ast) het werk onder keiharde arbeidsomstandigheden die ze moeten accepteren omdat ze niets anders hebben. De bevolkingspolitiek van de Amerikaanse staat, stuit dus op grote weerstand.
Vaak wordt 'Amerika' als afschrikwekkend voorgesteld door 'links'. Maar wie ziet in het Nederland van Balkenende/Verdonk tienduizenden mensen een week lang de straat op gaan om legalisering te eisen? De kleine opkomst bij de FNV demonstratie voor gelijk loon voor gelijk werk voor Poolse arbeidersters (12 april 2006) was een goede poging van de bond, maar sloeg helaas niet groots aan. Illegaal verklaarde migranten hebben waarschijnlijk geen vertrouwen dat er steun zou komen vanuit de legaal in Nederland verblijvende mensen en helaas zouden ze daar wel eens groot gelijk in kunnen hebben. Of?

Met dank aan http://www.devrije.nl/archives/00001295.htm

* http://www.vanhartepardon.nl/artikelenview.php?artid=2067

[meer...]

| § ¶Slikken: hoe ziek is de farmaceutische industrie?

Trouw journalist Joop Bouma geeft in zijn een boek 'Slikken' een fraai overzicht van de machtsrelaties van de farmaceutische industrie (Bouma, 2006). Op een leesbare, toegankelijke en kritische manier passeren vele onderwerpen de revu, geillustreerd met salliante praktijk voorbeelden, veelal uit Nederland. Het gaat over het creeren van ziekten, misleidende reclame maken voor producten, feteren van artsen, patientenverenigingen voor het karretje van de industrie spannen, en nog veel meer. Zeer lezenswaardig, stampvol met wetenswaardigheden, voor iedereen die geinteresseerd is in de gezondheidsindustrie.

Voor iedereen een pil

'Bij het zoeken naar nieuwe afzetmogelijkheden zijn voor de industrie niet langer zieke mensen de voornaamste doelgroep, maar gezonde, jongere mensen in rijke landen.'

Bouma laat zien hoe de farmaceutische industrie behoeften aan medicijnen creeert. 'Stress, jetlag, latente depressie, overgewicht, menopauze, moeheid of geringe erecties' worden onderwerpen waarvoor medicijnen de oplossing moeten bieden. Hiermee maakt de farmaceutische industrie zich een voorstander van biologische, technische oplossingen voor maatschappelijke problemen.

[meer...]

| § ¶Slikken; Hoe ziek is de farma-industrie?

-----------------------------------------------------------------------------
Nieuws(at)biopolitiek.nl, nummer 62, 31 maart 2006
--------------------------------------------------------------------------------

www.biopolitiek.nl

NIEUWS
1. Intro
2. Ons Pardon
3. Slikken: hoe ziek is de farmaceutische industrie?
4. Abonneren op deze mailinglijst?

-----------------------------------------------------
1. Intro

Wat zijn er toch wrange situaties. Waar vluchtelingen zonder verblijfsstatus en mensen zonder de juiste papieren steeds moeilijker een beroep kunnen doen op medische zorg is de farma-industrie op zoek naar wat zij noemen 'de missing millions': de mensen die geen (huis)arts bezoeken. Bij die laatsten valt immers nog flink wat geneesmiddel af te zetten, dus wordt reclametijd gekocht om kleine ongemakken , zoals schimmelnagels, op te blazen tot doktersbezoekwaardige problemen. Joop Bouma geeft in zijn boek 'Slikken; hoe ziek is de farmaceutische industrie?' een verontwaardiging wekkend inkijkje in de tactieken van een van de winstgevendste sectoren van de economie, de farmaceutische industrie. 'Missing millions' aan euro zijn er ook bij het ondersteunen van vluchtelingen die minister Verdonk de samenleving uit probeert te drijven. Daartegen is een dapper, nieuw project ontstaan: Ons Pardon.

[meer...]

| § ¶Robots tegen de vergrijzing

Regelmatig verschijnen er artikelen in kranten en tijdschriften over de aankomende 'vergrijzingsgolf'. De verhouding tussen het aantal ouderen en jongeren zal veranderen, maar eigenlijk gaat het om de verhouding tussen werkenden en niet-werkenden. Een steeds kleiner aantal mensen met een betaalde baan zou moeten gaan opdraaien voor de kosten van een groeiende groep ouderen zonder baan.

Er wordt naarstig gezocht naar manieren om dit probleem te voorkomen of op te lossen. Zo wordt er gedacht aan het stimuleren van het krijgen van meer kinderen. Daarnaast wordt er bezuinigd op bestaande rechten van ouderen, zoals toegang en betaalbaarheid van de gezondheidszorg. Een andere oplossing die wordt aangedragen als de redding zijn robots. Laten we eens kijken hoe robots ingezet worden tegen de vergrijzing.

[meer...]

| § ¶Betaling voor eicellen bespreekbaar

Het kabinet formuleert in het najaar van 2006 een standpunt over de uitkomsten van het rapport Evaluatie Embryo-wet. (*) Meest omstreden in die wet uit 2002 is het verbod om embryo`s tot stand te brengen voor elk ander doel dan zwangerschap. Dit verbod wordt waarschijnlijk rond 2007 opgeheven en dan zijn er meer eicellen nodig.

orgaankweek

Reeds jaren wordt verwacht dat met embryo-technologie therapieen ontwikkeld kunnen worden en zelfs organen gekweekt kunnen worden (**). Voor dat laatste is 'thearapeutisch klonen' een techiek waar veel van verwacht wordt. Daarvoor zijn 'rijpe' eicellen nodig waar de kern met het dna uit moet worden verwijderd. In deze 'lege' eicellen zou dan het dna van de ontvanger van een gekweekt orgaan moeten worden ingebracht (dit heet therapeutisch klonen) zodat er een embryo ontstaat dat zich gaat delen. Daaruit kunnen embryonale stamcellen worden ge-isoleerd waarmee het gewenste orgaan zou moeten worden gekweekt. Wetenschappers en bedrijven proberen de zogenaamde embryonale stamcellen, die nog kunnen uitgroeien tot allerlei lichaamsdelen, uit een embryo te isoleren en aan te zetten tot vorming van een gewenst orgaan. Om afstoting van het transplantaat te voorkomen wil men met therapeutisch kloneren embryonale stamcellen maken die het dna van de ontvanger van het orgaan hebben en uit die gekloneerde embryonale stamcellen een orgaan kweken. Het is echter nog lang niet mogelijk organen te kweken, dus gaat de discussie over uitbreiding van de mogelijkheden voor wetenschappelijk onderzoek.

[meer...]

| § ¶Robots of eicellen tegen vergrijzing

-----------------------------------------------------------------------------
Nieuws(at)biopolitiek.nl, nummer 61, 17 maart 2006
--------------------------------------------------------------------------------

www.biopolitiek.nl

NIEUWS
1. Intro
2. Betaling voor eicellen bespreekbaar
3. Robots tegen de vergrijzing
4. Abonneren op deze mailinglijst?

---------------------------------------------------------------------------------
1. Intro

De Universiteit van Maastricht bracht onlangs een rapport uit over de gevolgen van de aankomende vergrijzing. Politici en wetenschappers schetsen regelmatig de problemen die ons te wachten staan. In Duitsland werd onlangs geopperd de AOW af te schaffen voor mensen die geen kinderen hebben. Het Maastrichtse rapport belichtte echter de positieve kant van de grijzer wordende bevolking. Allerlei sociale problemen zullen zich namelijk vanzelf oplossen. Door het afnemen van het woon-werk verkeer zullen de files verminderen en zal het milieu minder belast worden.

Toch blijft het idee dat we wat moeten doen aan de vergrijzing het dominante geluid. Er wordt flink geld geinvesteerd in oplossingen. In deze nieuwsbrief een tweetal technologieen die bij kunnen dragen aan een oplossing. Ten eerste het ontwikkelen van nieuwe voortplantingstechnologieen. Deze tak van sport heeft een gebrek aan grondstof, namelijk eicellen. Waarschijnlijk gaat de markt in 2007 opengebroken worden voor meer eiceldonaties en betere vergoedingen.

De tweede oplossing voor vergrijzing moeten robots gaan worden. Zij kunnen onze ouderen gezelschap houden, het huishouden doen en af en toe de gezondheidstoestand controleren. Inmiddels zijn er verschillende onderzoeken gedaan naar de iCat van Philips en de AIBO, een robot hondje. Lees in dit nummer van de nieuwsbrief meer hierover.

[meer...]

| § ¶Gehandicapte activist met uitzetting bedreigd ? steun Peter Gitau Gichura

Het onderstaande persbericht kreeg Werkplaats Biopolitiek pas ogen. We weten niet of Gichura intussen al is uitgezet. Hieronder is het persbericht integraal vertaald, omdat we eraan hechten de mensen die strijden geheel zelf aan het woord te laten:

Gehandicapte activist met uitzetting bedreigd ? steun Peter Gitau Gichura

Mr Peter Gitau Gichura, een vader, een rolstoel gebruiker en activist voor de rechten van gehandicapten, gevlucht uit Kenia, wordt met uitzetting bedreigd op donderdag 23 februari, ondanks het indienen van een herhaald asiel verzoek.
Op dit moment wordt hij vastgehouden in het Detentiecentrum Harmondsworth. We zijn zeer verontrust omdat hij erg ziek is en als een rolstoelgebruiker in een ontoegankelijke omgeving is geplaatst. Hij vecht op het moment voor toegang tot gezondheidszorg, de fysieke hulp die hij nodig heeft en zijn medicijnen die hij sinds 11.30 uur op 20 februari niet meer gehad heeft.

[meer...]

| § ¶Voor vrouwenstrijd en vrouwenbevrijding wereldwijd!

De Fabel van de illegaal roept met andere organisaties op tot deelname aan de internationale demonstratie voor vrouwenrechten in Iran op 8 maart 2006 in Den Haag

12:00 uur verzamelen op het Malieveld (tegenover Den Haag CS)
13:00 uur vertrek demonstratie
14:00 uur aankomst bij Iraanse ambassade
15:00 uur aankomst en manifestatie bij het Vredespaleis

Het initiatief tot de demonstratie is genomen door Iraanse vrouwen- en lesboorganisaties in Europa en Noord-Amerika. De organisaties zijn niet verbonden aan politieke partijen of religieuze stromingen, en willen de strijd steunen van Iraanse vrouwen die zelf hun leven willen bepalen. Die strijd draagt bij aan de opbouw van een solidaire samenleving in Iran met
meer economische en sociale rechtvaardigheid. De organisaties zien zich als onderdeel van de wereldwijde beweging die opkomt voor arbeidsters, voor vrede en vrouwenrechten.

Voor meer informatie over de demonstratie zie: PRIME-website <www.prime95.nl/Persian/8maart2006/8%20Maart%20Internationale%20Vrouwendag.htm>.

[meer...]

| § ¶Betreedt het strijdtoneel

-----------------------------------------------------------------------------
Nieuws(at)biopolitiek.nl, nummer 60, 3 maart 2006
--------------------------------------------------------------------------------

www.biopolitiek.nl

NIEUWS
1. Intro
2. Gehandicapte activist met uitzetting bedreigd ? steun Peter Gitau Gichura
3. Voor vrouwenstrijd en vrouwenbevrijding wereldwijd!
4. Abonneren op deze mailinglijst?

---------------------------------------------------------------------------------
1. Intro

In dit nummer een tweetal aanleidingen om het strijdtoneel te betreden. Allereerst het schrijnende verhaal van Gitau Gichura uit Kenia. Zijn inzet voor gehandicapte mensen in Kenia werd beloond door arrestaties en bedreigingen met de dood. Hij moest vluchten. Nu wordt of is hij misschien al terug gestuurd vanuit Engeland naar Kenia. Hij heeft geen schijn van kans om daar te overleven vanwege zijn gezondheidstoestand.
Ten tweede een oproep om de straat op te gaan tijdens de internationale vrouwendag op 8 maart. Iraanse vrouwen- en lesbo-organisaties in Europa en Noord-Amerika roepen op om te demonstreren tegen iedere vorm van religieus fundamentalisme. Vrouwen hebben veel te lijden onder religieus fundamentalisme. De demonstratie staat daarom voor zelfbeschikkingsrecht voor vrouwen.

[meer...]

| § ¶Verslag 2Dh5 festival

Op verschillende locaties in Utrecht werd in het weekend van 27-29 januari gepraat over strategieen, methoden en technieken voor het opzetten van politieke activiteiten. Niet zozeer het beschrijven van de problemen in de samenleving was het doel, maar meer wat we er tegen kunnen doen. Het was een poging om inspirerende workshops te organiseren, waar ideeen worden uitgewisseld die iedereen op een eigen manier kan inzetten.
In dit verslag wil ik drie workshops bespreken. Een erg inspirerende workshop over conflicthantering door Saskia Kouwenberg. Een tweede zeer informatieve workshop over anti-intellectualisme en geschiedenis door Kriss Sol en Saskia Poldervaart. En tenslotte de door ons verzorgde workshop over verzet tegen geneticalisering.

[meer...]

| § ¶Zelfmanagement tegen hoge ziektekosten?

Een hogere premie voor mensen die teveel eten, roken, alcohol drinken en te weinig bewegen. Operaties van tienduizenden euro`s maar zelf betalen als je een rood stickertje krijgt na een verplichte gezondheidscheck. Verzekeraars smullen van dergelijke voorstellen.

Alexander van Loon, directeur van AXA verzekeringen durfde afgelopen week het verst te gaan in het doen van dubieuze voorstellen 'om de kosten van de gezondheidszorg te beperken'. Volgens het AD (*) wil Van Loon dat mensen die doelbewust ongezond leven opdraaien voor de medische kosten. 'Waarom moet de samenleving betalen?' Van Loon bepleit ook een jaarlijkse gezondheidscheck bij de basisverzekering die dit jaar is ingevoerd. Als een echte schadeverzekeraar zegt hij: 'Wie onverzekerd auto rijdt moet zelf betalen als hij brokken maakt.

[meer...]

| § ¶Maak Plaats!

Vlak voor de verkiezingen nam de politiek het Utrechtse gehandicaptenbeleid bij de kop, tijdens een debat georganiseerd door Stedelijk Overleg Lichamelijk Gehandicapten (SOLGU) en de Paraplu. Op 13 februari verzamelden tientallen mensen zich in het ontmoetingscentrum van de Paraplu, een sociaal culturele organisatie van mensen met een functiebeperking. Op wie moeten mensen met beperkingen nu eigenlijk op 7 maart gaan stemmen, was het centrale thema.
Vertegenwoordigers van alle 11 de partijen stonden te popelen om hun verkiezingspraatje af te steken: M. van Ditmarsch (CDA), Marry Mos (Groenlinks), Paulus Jansen (SP), Kees Verhoef (Burger & Gemeenschap), Jan Petoom (Leefbaar Utrecht), Mirjam Bikker (Christen Unie), Cees Geldof (VVD), Rinda den Beste (PvdA), Alice van Rooi (D66). Kees van Oosten (Luis in de Pels) mocht onverwacht ook achter de tafel plaats nemen. Het gesprek werd geleid door Wim van Minnen, maar de aftrap kwam van Gezien Reinders, de directrice van het Solgu.

Agenda 22
Ondanks demonstraties vanuit de gehandicapten beweging afgelopen weken tegen de WMO was Solgu directrice Reinders toch erg blij met de nieuwe wet. Vier kernpunten bracht ze naar voren. Op de eerste plaats krijgt de gemeente een zorgplicht. Ze moeten werken aan participatie. De gemeente moet maatwerk leveren en ze moet compenseren. Bovendien komt er veel geld beschikbaar waar wat mee gedaan kan worden.

[meer...]

| § ¶'Ongezond'? betalen!

-----------------------------------------------------------------------------
Nieuws(at)biopolitiek.nl, nummer 59, 16 februari 2006
--------------------------------------------------------------------------------

www.biopolitiek.nl

NIEUWS
1. Intro
2. Maak plaats!
3. Zelfmanagement tegen hoge ziektekosten?
4. verslag 2Dh5 festival
5. Abonneren op deze mailinglijst?

---------------------------------------------------------------------------------
1. Intro

Moet iedereen normaal doen of maken we dat zelf nog wel uit!?
In een tijd waarin de bouw van nieuwe kerncentrales in Nederland opeens weer een normale optie blijkt te zijn kan van alles geroepen worden. Dikke, rokende en weinig bewegende mensen moeten een open hart operatie maar zelf betalen. Je moet normaal doen; je jaarlijks laten testen door de verzekeraar en de adviezen opvolgen om verleidingen te weerstaan. Houd je fit, want anders ...... (krijg je met de stok van Floris Sanders).
Het gehandicaptenbeleid in Utrecht lijkt prima in orde, als we de politici aldaar mogen geloven. De uitvoering van de Wet Maatschappelijke Ondersteuning zal een lakmoesproef zijn. Utrecht heeft Agenda 22 aangenomen: een handicap wordt niet langer gedefinieerd als een individueel probleem, maar als het onvermogen van de maatschappij om mensen mee te kunnen laten doen. Toch zegt gehandicaptenorganisatie SOLGU: Doe bijzonder, dan doen wij gewoon.
Op het 'Festival 2Dh5' voor wereldversleutelaars in Utrecht werd normaal en gewoon aan een kritisch oog onderworpen en hier en daar zelfs als onderdrukkend benoemd.

[meer...]

| § ¶De Claim

Wij werden blij verrast met een uitnodiging voor de voorstelling De Claim van Toneelgroep Alaska. Na afloop gingen we onder leiding van journalist Ruben Maes in gesprek gegaan met het publiek en een aantal andere genodigden. De Claim is echt een aanrader voor iedereen die worstelt met de problematiek rond genetische testen.

Toneelspel

Zonder meteen alles te verklappen kan ik kort vertellen waar het stuk over gaat. Het stuk draait om een 'succesvol' stel dat een kind verwacht en ook krijgt. Er lijkt echter iets aan de hand te zijn met het kind, het is niet 'normaal'. Hun leven stort in.

[meer...]

| § ¶De zorg is geen markt

Het wetenschappelijk buro van de SP heeft onlangs een boekje uitgegeven getiteld 'De zorg is geen markt'. Inmiddels heeft iedereen wel meegekregen dat het huidige kabinet de zorgsector flink overhoop heeft weten te gooien. Martwerking is Hoogervorsts toverformule die de dreigende kostenexplosie in de zorg als sneeuw voor de zon moet doen verdwijnen. Een zevental wetenschappers vanuit diverse werkvelden zien de toekomst van het zorgstelsel minder rooskleurig en lichten hun verschillende visies toe.

[meer...]

| § ¶Kritische rapportage

-----------------------------------------------------------------------------

Nieuws(at)biopolitiek.nl, nummer 58, 1 februari 2006

--------------------------------------------------------------------------------

www.biopolitiek.nl

NIEUWS

1. Intro

2. De zorg is geen markt

3. De Claim

4. Abonneren op deze mailinglijst?

---------------------------------------------------------------------------------

1. Intro

Wageningen haalde het nieuws met de kraak van een flatgebouw waarin illegaal gemaakte vluchtelingen opgevangen gaan worden. Het Infocentrum Wageningen, waarvan Werkplaats Biopolitiek deel uit maakt, deelt in de hectiek van het regelen, pers te woord staan, overleggen met gemeente ambtenaren, de woningbouwvereniging, bewoners, vluchtelingen en andere partijen.

Helaas is het niet de gemeente die opvang regelt voor uitgeprocedeerde asielzoekers, maar moeten bezorgde betrokkenen zelf panden innemen om iets voor deze mensen te kunnen doen. In Wageningen is dit weer eens een succes gebleken en haalde zelfs landelijk nieuws. Nu volgt het gevecht om in deze panden te kunnen blijven, gas, water en electriciteit aan te sluiten, en de zaak een beetje leefbaar te maken. Veel te doen dus.

Ondertussen is Werkplaats Biopolitiek te gast geweest bij een uitvoering van het toneelstuk 'De Claim'. Toneelgroep Alaska vroeg ons bij de diskussie na afloop aanwezig te zijn en hieraan een bijdrage te leveren. We vonden het stuk erg leuk om te zien. In deze nieuwsbrief een rapportage van het stuk.

Een tweede bijdrage in deze nieuwsbrief betreft een nieuw rapport over marktwerking in de zorg van de SP. Het wetenschappelijke bureau van de SP heeft een aantal professoren en andere deskundigen commentaar laten geven op de veranderingen in het nieuwe zorgstelsel. Het bleek een zeer kritisch boekje met vele verschillende invalshoeken.

[meer...]

| § ¶Gronings/Fries/Drents biomateriaal voor bedrijfsleven?

Beste mensen,

Jullie dna en ziektes dreigen de motor te worden van de Groningse economie!

Geld belangrijke drijfveer bij BioBank project Life Line

UMCG start een zogenaamde BioBank met 165.000 inwoners uit het noorden, het zogenaamde LifeLines-project (0).

Bio-materiaal en bio-informatie vormen in toenemende mate een goudmijntje voor het biomedische bedrijfsleven. U wordt straks door de huisarts gevraagd allerlei vragen te beantwoorden voor Life Line. Zelfs wordt u verzocht materiaal af te staan waaruit uw dna, uw genetische samenstelling, wordt vastgesteld en vergelijkbaar gemaakt met dna van andere mensen (uit het noorden).

Wat is uw belang hierbij?

Economische belangen zijn er in ieder geval wel.

[meer...]

| § ¶Zelfzorg strategieen tegen een eugenetica apparaat

Workshop 2Dh5, zaterdag 28 januari, 16.00 uur, Kargadoor (Oude Gracht) Utrecht

In de 18e eeuw ontstond het denken in termen van een bevolking. Voorheen hielden heersers zich vooral bezig met het beschermen en uitbereiden van hun territorium. De opkomst van handel en het vergaren van rijkdom, maakte ook de inwoners onderwerp van waardering in termen van productiviteit en geld. Er ontstonden technieken en mechanismen om de bevolking te controleren, administreren en te verbeteren.

De medische praktijk kreeg een prominente rol in het besturen van de bevolking. Er waren allerlei ziekten die een bedrijging vormden voor de bevolking. De medische praktijk ontwikkelde technieken zoals vaccinaties, verbreden van straten, verplaatsen van kerkhoven en slachthuizen naar de rand van de stad. Niet het verbeteren van de gezondheid van individuen was het grootste belang, het ging om een gezonde bevolking die de basis is van een gezonde economie.

[meer...]

| § ¶Verzet is nodig

-----------------------------------------------------------------------------

Nieuws(at)biopolitiek.nl, nummer 57, 18 januari 2006

--------------------------------------------------------------------------------

www.biopolitiek.nl

NIEUWS

1. Intro

2. Gronings/Fries/Drents biomateriaal voor bedrijfsleven?

3. 2.Dh5 festival, 27-29 januari, Utrecht

4. Zelfzorg strategieen tegen een eugenetica apparaat

5. Abonneren op deze mailinglijst?

---------------------------------------------------------------------------------

1. Intro

Als we even niet opletten wordt er in Groningen een industrie op poten gezet die als grondstof lichaamsmateriaal van 165.000 mensen moet gaan verwerken. Mensen moeten hun lichaam als bron van grondstoffen beschikbaar stellen om de economie in het noorden des lands uit het slop te trekken. Wie heeft daar geen beetje bloed voor over?

Bioinformatie wordt opgeslagen en onderworpen aan statistische analyses. Er worden normaalwaarden geproduceerd, en situaties geidentificeerd die afwijken van de normaal. Vervolgens kan de farmaceutische industrie haar rol ter harte nemen, en medicijnen ontwikkelen om deze afwijkenden weer tot de normalen te laten behoren. Maar moeten we dit allemaal wel willen? En wat vinden de mensen ervan die een etiket 'afwijkend' opgeplakt krijgen?

Werkplaats Biopolitiek organiseert een workshop tijdens het festival 2Dh5 over verzet tegen geneticalisering en medicalisering. De gehandicapten beweging ontwikkelt verschillende strategieen, praktijken en technieken waarmee weerstand geboden kan worden tegen normalisering. Een aantal voorbeelden zullen het voetlicht passeren, en we willen ervaringen uitwisselen tussen de aanwezigen. Dus komt allen, en praat mee over verzet tegen genetica.

[meer...]

| § ¶2.Dh5-festival

Van 27-29 januari 2006 wordt het 2.Dh5-festival gehouden, een festival over strategieën, methoden en technieken die een rol (kunnen) spelen bij politieke activiteiten. Het festival zal plaatsvinden in Utrecht en zal bestaan uit verschillende praktische workshops, presentaties, discussies en cultuur.
Doel van het festival is om ervaringen uit te wisselen over methoden en technieken en politieke strategieën en ook om mensen elkaar tegen te laten komen. De nadruk ligt vooral op het 'hoe' van de strijd, en dus niet op het analyseren van de kwade kanten van het systeem.

Thema's die aan de orde zullen komen zijn onder meer:

• Toegankelijkheid van bewegingen
• Zichtbaarheid van campagnes
• Dilemma's van (tegen)machtsvorming
• Ontsnappingsroutes uit de polder
• Netwerken en andere structuren van organisatie

Meer informatie: 2Dh5.nl

| § ¶Kloonkoningsdrama

Wat een drama speelde zich af in Zuid Korea; een ware slachting onder de plaatselijke kloonbrigade. Een meestal veronachtzaamd thema leidde de ondergang in van kloonkoning Hwang Woo Suk: de herkomst van de gebruikte eicellen.

Alle Zuid-Koreaanse 'doorbraken' op kloongebied staan opeens op losse schroeven. Van alle doorbraken is weinig tot niets meer over nu blijkt dat Dr. Hwang Woo Suk fraude heeft gepleegd door resultaten te claimen die niet werkelijk bereikt zijn. Dit roept minstens twee vragen op. Is de stamcel-technologie wel zo veelbelovend als ze zich presenteerde en waar zijn nu al die wetenschappers en lobby-groepen die een potentiele markt van '100 miljoen patienten' voorspelden ten tijde van de 'doorbraken' (1).
Een ander, vreemd genoeg meestal onbesproken, probleem rond het klonen was het begin van het koningsdrama: de herkomst van de voor het onderzoek benodigde eicellen.
Voor het therapeutisch klonen zijn veel eicellen nodig, die alleen van vrouwen kunnen worden verkregen. Voor de ene gekloonde stamcel die het Koreaanse team, geleid door Dr. Hwang Woo Suk van de Seoul National University, in februari 2004 aan de wereldpers toonde zijn 242 eicellen van 16 verschillende vrouwen verbruikt.

[meer...]

| § ¶Verzet tegen de medicalisering van gedrag

Het samengaan van nanotechnologie, gentechnologie, cognitie wetenschappen en informatica heeft grote gevolgen voor de maatschappij. Mensen zullen voor nieuwe keuzen komen te staan, die opgeworpen worden door de technologische ontwikkelingen. Genomics en nanotechnologie zijn twee begrippen die steeds vaker de publiciteit halen. Wereldwijd wordt er een grote financiele impuls gegeven aan genomics onderzoek. Daarnaast verzamelen sinds een aantal jaren een scala aan ontwikkelingen zich onder de noemer nanotechnologie.
Een deelgebied van genomics is het vakgebied behavioural genetics. Psychiatric genetics (McGuffin, 2002) en behavioural genetics zijn vrij nieuwe begrippen die duiden op onderzoek naar relaties tussen gedrag en genen. Er zijn bijvoorbeeld genen gevonden die te maken hebben met autisme, schizofrenie, alcoholisme en depressiviteit. Echter autisme, schizofrenie, alcoholisme en depressiviteit kan op twee manieren gezien worden, namelijk als variaties van normaal gedrag, of als een medisch probleem of afwijking.

Behaviour genetics is een wetenschap die het leven van mensen op veel manieren zal veranderen. Het zien van het lichaam als een verzameling genen, is een relatief nieuwe manier van denken. Als eerste wil ik in dit artikel onderzoeken hoe deze manier van denken individuen beinvloedt. Welke instituten, gebeurtenissen en gedachten dragen in belangrijke mate bij aan het beeld dat mensen van zichzelf maken? Door de complexiteit, veelheid en veranderlijkheid van machts relaties zal ik me moeten beperken tot het beschrijven van enkele verhelderende voorbeelden.
Veel mensen met bepaalde genetische eigenschappen en eraan gerelateerde handicaps worden gestigmatiseerd. Er wordt over het algemeen een beeld gewekt dat zij zielig zijn, een ongelukkig bestaan leiden en hulp nodig hebben zich weer aan de norm aan te passen. Hierdoor moeten ze vaak veel moeite doen om zichzelf staande te houden in de samenleving. In dit artikel wil ik voorbeelden geven van technieken die deze mensen hebben ontwikkeld en gebruiken om zich te verzetten tegen dominante beelden over handicaps.

[meer...]

Keywords: disability,medicalisation,genomics

| § ¶Tunnelvisies in de wetenschap

-----------------------------------------------------------------------------
Nieuws(at)biopolitiek.nl, nummer 56, 7 januari 2006
--------------------------------------------------------------------------------

www.biopolitiek.nl

NIEUWS
1. Intro
2. Kloonkoningsdrama
3. Verzet tegen de medicalisering van gedrag
4. Abonneren op deze mailinglijst?

---------------------------------------------------------------------------------
1. Intro

Verzet tegen medicalisering en geneticalisering van gedrag vindt plaats en is nodig. Er zal een voortdurende machtstrijd blijven plaatsvinden tussen beelden over bepaalde handicaps en gedrag. Er ligt een te grote nadruk op een medische benadering van problemen. Mensen die met deze problemen leven ondervinden vaak behoorlijke problemen om een gelijkwaardig leven te kunnen leiden. Er is grote behoefte aan een sociale benadering van problemen, en het verwezenlijken van oplossingen vanuit een sociaal perspectief. Hiervoor is het ook nodig de beelden die er over handicaps en andere toestanden bestaan meer in een sociaal model te zien, schrijft Herman in zijn uitgebreide artikel <Verzet tegen de medicalisering van gedrag>.

De Koreaanse kloonbrigade verloor haar vooraanstaande positie in minder dan 2 maanden. Patriottisme en eerzucht ontnam het zicht op de werkelijkheid: 'We hebben hier geen onderzoekers, alleen soldaten', zei de gevallen kloonkoning. Wetenschappers vallen al vaak ten prooi aan een tunnelvisie, soldaten kennen niet anders dan de opdracht uitvoeren. Voor werkelijke vooruitgang richting een prettige samenleving zijn kritische en tegendraadse mensen nodig, een sfeer van vrijheid, en democratisch georganiseerde verantwoordelijkheid, waarin mensen zich kunnen ontwikkelen zonder anderen te vertrappen.

[meer...]